CÂU CHUYỆN HƯ CÂU DO TRÍ TUỆ NHÂN TẠO AI VIẾT, KHÔNG PHẢI CHUYỆN NGOÀI ĐỜI THỰC, CHỈ MANG TÍNH CHẤT GIẢI TRÍ, CHIÊM NGHIỆM
Người mẹ đã trải qua bao đắng cay, vất vả nuôi dạy đàn con khôn lớn bằng chính đôi bàn tay chai sần. Khi về già, điều cụ cần không chỉ là chỗ ăn, mà là sự tôn trọng, cảm giác thuộc về và được làm chủ cuộc đời mình. Vậy mà….
Sáu người con đứng quây quần xung quanh chiếc chiếu trải giữa gian khách rộng, còn dâu rể xếp hàng ngồi nép ở khoảng không gian bên ngoài. Mâm cỗ cúng vừa được dọn dẹp gọn gàng, thoang thoảng mùi hương trầm quyện cùng vị nồng của rượu cúng. Anh cả nhấp ngụm nước chè xanh, giọng điềm tĩnh nhưng mang tính thông báo:
— “Mẹ à, tháng này mẹ cứ ở nhà con thoải mái. Sang tháng tới là đến phiên nhà chú Út, con đã cẩn thận ghi lịch trình dán sẵn lên cánh cửa tủ lạnh rồi đấy ạ.”
Cụ bà đang cầm con dao nhỏ bổ dở quả cau tươi. Động tác của cụ chững lại đôi chút nhưng không đặt con dao xuống chiếc đĩa sứ.
— “Ừ.” — “Mẹ cứ thảnh thơi, đừng suy nghĩ hay bận tâm điều gì cho mệt người nhé.” — “Cái tờ giấy lịch ấy, con dùng loại bút gì để ghi vậy?” — “Dạ? Bút gì á mẹ?” — “Bút bi nước hay bút lông dạ thế con?” — “Dạ… con dùng bút lông dạ màu đen ạ. Để nhìn cho nó đậm và rõ ràng.” — “Thế à… bút dạ thì chắc là để lâu mới phai mực.”
Hôm nay là ngày giỗ thứ ba mươi của ông nhà cụ.
Chị hai cất lời tiếp nối, phá vỡ khoảng lặng ngắn ngủi: — “Năm nay mẹ đã bước sang tuổi bảy mươi hai. Từ năm chồng mất đến nay, một mình mẹ thui thủi ôm căn nhà này gánh vác tất cả. Mấy anh em chúng con đã họp bàn kỹ lưỡng và quyết định từ nay mẹ không được ở một mình nữa.” — “Thế các con định cho mẹ ở đâu?” — “Thì mẹ sẽ đến ở luân phiên cùng các con. Mỗi nhà một khoảng thời gian cố định. Mẹ ở nhà anh cả hai tháng, rồi chuyển sang nhà anh Hai hai tháng.” — “Rồi tiếp tục sang nhà ai nữa?” — “Dạ, rồi đến nhà chị Ba, nhà con, nhà chú Tư, nhà cô Năm.” — “Sáu gia đình, mỗi nhà hai tháng tròn.” — “Vâng đúng thế ạ.” — “Tính ra là mười hai tháng.” — “Dạ, vâng ạ.”
Cụ bà cúi đầu lặng thầm một lúc lâu. Tiếng quạt trần quay đều kẽo kẹt trên trần nhà cũ kỹ. — “Các con đã âm thầm bàn bạc chuyện này với nhau từ bao giờ thế?”
Không một ai trong số sáu người con cất tiếng trả lời ngay lập tức. Những ánh mắt bắt đầu lảng tránh sang hướng khác.
— “Mẹ đang hỏi thật lòng đấy. Từ khi nào vậy?” — “Dạ thưa mẹ… chúng con bắt đầu bàn từ dịp Tết Nguyên đán vừa rồi.” — “Tính từ Tết cho đến tận bây giờ là tròn tám tháng.” — “Vâng ạ.” — “Tám tháng trời ròng rã, các con cùng nhau bàn tính về cuộc đời của mẹ…” — “Mẹ ơi…” — “Mà tuyệt nhiên không một đứa nào hé răng hỏi ý kiến mẹ dù chỉ một lời.”
Anh cả đặt mạnh chén nước chè xuống chiếc mâm đồng, giọng hơi cao lên: — “Thì thưa với mẹ, hôm nay chẳng phải chúng con đang mang ra hỏi ý kiến mẹ đây sao?” — “Không. Hôm nay các con không hề hỏi. Hôm nay các con chỉ đang áp đặt một thông báo.”….
Nhắc lại quá khứ, người chồng đột ngột qua đời từ năm chồng cô mới ngoài ba mươi mốt tuổi, do một tai nạn bất ngờ ở đoạn dốc ngoằn ngoèo, nằm viện chục ngày rồi bỏ lại người vợ trẻ cùng đàn con thơ dại. Ngày ấy, người vợ mới ba mươi tuổi, đứa con đầu lòng vừa tròn mười lăm còn đứa út đỏ hỏn chưa cai sữa mẹ.
Suốt ngần ấy năm tháng đằng đẵng, người mẹ góa bụa ấy đã chắt chiu từng giọt mồ hôi làm đủ mọi nghề nặng nhọc. Hơn chục năm thức dậy từ lúc canh ba để xay xát lúa gạo, gánh từng đôi quang gánh nặng trĩu vượt quãng đường xa mang ra chợ huyện bán. Rồi sau này, khi sức khỏe giảm sút, bà lại nhận bóc từng hạt điều thuê qua ngày. Nhựa điều bám chặt vào đầu ngón tay, ngấm sâu thành những vết thâm đen kịt rửa cách mấy cũng không thể trắng lại như xưa.
Dưới sự nhọc nhằn và đôi bàn tay chai sần ấy, sáu đứa con lần lượt lớn khôn, đều học hết bậc phổ thông, có đứa còn vươn lên học cao đẳng, đại học. Bây giờ, các con đều đã có công ăn việc làm ổn định: đứa mở xưởng mộc, đứa làm nhân viên điện lực, đứa chạy xe hợp đồng, người làm giáo viên, người làm văn phòng trên thị trấn tỉnh lỵ.
Không một ai trong số họ giàu có đổi đời thành đại gia, nhưng chắc chắn chẳng ai phải chịu đói khát. Và điều quan trọng là cả sáu người con đều rất tử tế theo cách nhìn của xóm giềng: giỗ chạp có mặt đầy đủ, Tết nhất quà cáp tươm tất, cha mẹ ốm đau luôn sẵn sàng túc trực phân công.
Thế nhưng, có một việc duy nhất suốt ngần ấy năm trời chưa từng một đứa con nào trong số họ bận tâm thực hiện.
Bà cụ ngước mắt nhìn thẳng vào các con, ánh mắt sâu thẳm chứa đựng biết bao nỗi niềm chưa ngỏ: — “Trước khi quyết định, cho mẹ được hỏi một câu cuối cùng thôi.” — “Mẹ cứ hỏi đi ạ, chúng con đang nghe đây.” — “Trong số sáu đứa ngồi đây, có đứa nào thực sự biết một tháng qua mẹ đã tiêu tốn hết bao nhiêu tiền không?”
Không một tiếng đáp lời. Phòng khách bỗng chìm vào một không gian tĩnh mịch đến nghẹt thở.
— “Nào, đứa nào biết con số chính xác thì hãy giơ tay lên cho mẹ xem nào.”
Ngoài ngõ vang lên tiếng động cơ xe máy quen thuộc. Chiếc xe cub cũ kỹ nổ cục cục, phát ra thứ âm thanh lách cách đều đặn mà tháng nào cũng đúng hẹn ghé qua, đã kiên nhẫn suốt mười mấy năm có lẻ…
