CÂU CHUYỆN HƯ CÂU DO TRÍ TUỆ NHÂN TẠO AI VIẾT, KHÔNG PHẢI CHUYỆN NGOÀI ĐỜI THỰC, CHỈ MANG TÍNH CHẤT GIẢI TRÍ, CHIÊM NGHIỆM
Tôi ngồi trước mâm cơm, mắt cay xè, lồng ngực thắt lại như có ai đang bóp nghẹn. Đĩa rau muống luộc xanh mướt, bát kho quẹt đậu bắp thơm lựng mỡ hành, và bát cơm độn ngô hạt vàng ươm đang bốc khói nghi ngút. Đó là những món ăn đơn sơ nhất đời tôi, nhưng cũng là những món từng nuôi sống tôi qua quãng thời gian khốn khó nhất. Vậy mà hôm nay, tôi lại ngồi ăn chúng trong một hoàn cảnh nghiệt ngã: bữa cơm chia tay – buổi tối cuối cùng trước khi tôi và Liên, người vợ đã sát cánh cùng tôi suốt 15 năm, chính thức đường ai nấy đi.
Tôi là Dương, năm nay 42 tuổi, phó giám đốc một tổng công ty phân phối nhựa có tiếng. Căn hộ chung cư cao cấp tại trung tâm, chiếc xe hơi bóng loáng đậu dưới hầm, bộ bàn ghế gỗ hương chạm trổ tinh xảo trong phòng khách… tất cả những thứ hào nhoáng đó đang bao bọc lấy tôi. Nhưng cái mâm cơm đặt trên sàn nhà lúc này lại đơn sơ đến mức khiến tôi nhói lòng. Nó gợi nhớ về những ngày đầu đặt chân lên thành phố, khi hai vợ chồng chỉ thuê nổi căn phòng trọ 20 mét vuông nóng hầm hập, tài sản lớn nhất là cái bếp ga mini và hai chiếc ghế nhựa màu xanh. Hồi đó, chúng tôi ăn cơm độn ngô suốt cả năm trời vì đồng lương công nhân ít ỏi của tôi chẳng đủ để mua gạo trắng. Và Liên, cô ấy lúc nào cũng chỉ gắp rau, khéo léo vun vén phần cơm trắng và miếng thịt ít ỏi sang bát cho tôi để tôi có sức đi làm ca kíp.
Tôi cố nuốt một miếng cơm xuống cổ họng nhưng nghẹn đắng. – “Anh nhớ không?” – Liên ngồi đối diện, tay cầm đôi đũa, mỉm cười nhẹ nhàng – “Hồi đầu mình mới cưới nhau, gần một năm trời toàn ăn thế này đấy. Hôm nào anh đi làm về cũng khen ngon, ăn một mạch ba bát.”
Giọng cô ấy vẫn vậy, nhẹ như gió thoảng, không một lời oán trách, không một chút giận hờn. Mái tóc Liên đã điểm vài sợi bạc giữa những sợi đen, bàn tay cô đưa lên gắp rau cho tôi – bàn tay ấy đã bao năm vác những bao tải nặng trĩu, phân loại từng mảnh nhựa, còng lưng nhặt nhạnh từng mảnh sắt vụn dưới cái nắng gắt 40 độ của mùa hè. Tôi nhìn bàn tay gầy guộc, chằng chịt vết xước ấy mà tim đau nhói.
Chúng tôi lấy nhau từ thời còn hàn vi. Tôi làm công nhân nhà máy nhựa, cô ấy làm công nhân may. Cả hai đều xuất thân từ vùng quê nghèo nên dễ dàng thấu hiểu hoàn cảnh của nhau. Những bữa cơm chan nước mắt, những ly nước chè xanh vỉa hè, những buổi tối hai vợ chồng ngồi dưới ngọn đèn tuýp mờ đếm từng đồng tiền lẻ tiết kiệm… tất cả từng là cả thế giới ấm áp của tôi.
Bước ngoặt xảy ra khi mẹ Liên bị bệnh nặng, cô ấy phải xin nghỉ việc để về quê chăm bà suốt hai năm trời. Tôi ở lại thành phố, vừa làm vừa cố gắng học thêm văn bằng hai, rồi may mắn được một người chú họ xa giới thiệu vào làm ở một công ty lớn. Nhờ sự nỗ lực không ngừng, tôi đi lên từ chân nhân viên văn phòng, lên trưởng phòng, và cách đây hai năm là ghế phó giám đốc. Trong khi đó, sau khi mẹ qua đời, Liên quay lại thành phố. Công việc ở xưởng may không còn nhận người quá tuổi, cô ấy nghe lời mấy chị em xóm trọ đi thu mua phế liệu, đồng nát. Lúc đầu tôi thương vợ lắm, động viên cô ấy cố gắng, hứa sau này kinh tế khá hơn sẽ bù đắp, không để cô ấy phải vất vả nữa.
Nhưng thế sự đổi thay, khi cái danh vọng và tiền tài ập đến, tâm tính tôi cũng dần biến đổi. Những buổi tiệc xã giao với đối tác, những cuộc họp cấp cao, người ta thường dắt theo những người vợ đài các, sang trọng. Mỗi lần có ai hỏi: “Vợ anh Dương làm quản lý ở đâu?”, tôi đều cười trừ, ậm ừ cho qua chuyện vì ngượng ngùng. Tôi bắt đầu dặn Liên: “Em đi làm thì làm xa khu nhà mình ra, đừng để đồng nghiệp của anh trông thấy. Tiền anh đưa không thiếu, em ở nhà đi”. Nhưng Liên chỉ cười hiền lành: “Em giấu mà, không ai biết đâu. Nhưng tính em quen chân quen tay rồi, ở nhà không làm gì chân tay bứt rứt, sinh bệnh ra”.
Số tiền cô ấy kiếm được từ gánh đồng nát, ngoài việc tự lo tiền chợ búa để tôi giữ thể diện với lương phó giám đốc, cô ấy đều âm thầm cất đi. Lúc đó tôi nghĩ, ba cái đồng tiền lẻ từ việc bán chai lọ vụn vặt thì đáng bao nhiêu, chắc gom góp cả năm chẳng đủ một bữa nhậu của tôi với đối tác.
Sự rạn nứt đỉnh điểm khi tôi gặp Vy – một nữ đối tác trẻ trung, sắc sảo, luôn xuất hiện với những bộ cánh thời thượng và mùi nước hoa đắt tiền. Vy hiểu những gì tôi nói về chiến lược phát triển công ty, về các dự án triệu đô, và quan trọng nhất, Vy biết cách làm tôi cảm thấy mình là một người đàn ông quyền lực, vĩ đại. Trở về nhà, nhìn thấy Liên với bộ quần áo bảo hộ lao động lấm lem, sực mùi dầu máy và mùi phế liệu bám vào tóc, tôi bắt đầu thấy ngột ngạt. Những câu hỏi lặp đi lặp lại của vợ như: “Hôm nay anh có về ăn cơm không?” hay “Anh uống ít rượu thôi nhé” bỗng trở thành những lời cằn nhằn, lạc hậu. Tôi tự thuyết phục bản thân rằng: Liên đã không còn xứng tầm với vị trí hiện tại của tôi nữa.
Sáu tháng trước, tôi quyết định ký vào đơn ly hôn đơn phương. Tôi không chọn cách lừa dối sau lưng, mà hẹn Liên ra một quán cà phê yên tĩnh, thẳng thắn nói: – “Anh không còn cảm xúc nữa. Chúng ta ở hai thế giới khác nhau rồi, cố chấp ở lại chỉ làm khổ nhau. Anh muốn sống thật với chính mình.”
Liên ngồi nghe tôi nói, hai bàn tay đan chặt vào nhau, mặt cúi gầm xuống bàn. Cô không khóc, không gào thét đánh ghen, cũng không đòi chia chác tài sản. Sự im lặng kéo dài đến nghẹt thở. Rồi cô ngẩng lên, đôi mắt đỏ hoe nhưng kiên định: – “Vâng, em hiểu rồi. Anh cứ làm đơn đi, em ký.”
Sự dứt khoát của vợ làm tôi thoáng chút giật mình và áy náy, nhưng cái tôi quá lớn cùng viễn cảnh tương lai tươi đẹp bên Vy đã gạt phắt sự ngần ngại đó đi.
Và hôm nay là ngày cuối cùng trước khi tòa gọi nhận quyết định. Liên nhắn tin bảo tôi về nhà ăn một bữa cơm cuối. Tôi bước vào nhà, sững sờ khi thấy mâm cơm độn ngô năm xưa được tái hiện. Liên chậm rãi gắp cho tôi miếng đậu bắp kho quẹt, nhẹ nhàng dặn dò: – “Anh đi bước nữa với người ta thì nhớ giữ gìn sức khỏe. Đêm ngủ nhớ quấn cái khăn mỏng quanh cổ, họng anh yếu lắm, cứ chớm lạnh là viêm. Nhớ con thì cứ bảo em một tiếng, em đón con về đây, em không bao giờ cấm cản hai bố con đâu.”
Nước mắt tôi lúc này không kìm được nữa, trào ra nóng hổi. Tôi cố cắn môi để không bật khóc thành tiếng. Liên lại rút từ trong túi áo ra một chiếc biên lai ngân hàng, đặt nhẹ lên bàn: – “Tiện đường chiều nay, em đã ra ngân hàng gửi cho bố ở quê 50 triệu đồng. Em bảo là tiền hai vợ chồng mình biếu bố dưỡng già. Giờ mẹ em mất rồi, em cũng chỉ còn mỗi bố là người lớn để phụng dưỡng thôi…”
Tôi chết lặng. 50 triệu đồng! Với tôi bây giờ nó không quá lớn, nhưng với một người đàn bà đội nắng che mưa, gom từng chiếc vỏ lon, từng tờ báo cũ để đổi lấy vài nghìn đồng lẻ như Liên, đó là cả một gia tài, là mồ hôi nước mắt tích lũy suốt bao năm qua. Vậy mà trong buổi chiều cuối cùng trước khi bị chồng bỏ rơi, cô ấy vẫn dùng số tiền đó để lo tròn đạo hiếu với bố đẻ của tôi.
Lòng tôi đau như dao cắt, hối hận và nhục nhã đan xen. Tôi nhìn bàn tay thô ráp của vợ, giọng khàn đặc hỏi: – “Em… em đã tích góp được bao nhiêu tiền từ công việc đó rồi mà đưa cho bố nhiều thế?”
Liên cúi đầu, khẽ thở dài một tiếng rồi nói một câu khiến toàn bộ thế giới quan của tôi sụp đổ hoàn toàn…
Liên khẽ đẩy chiếc bát không sang một bên, ngước nhìn tôi bằng ánh mắt trong veo: – “Thực ra, em không chỉ đi nhặt ve chai đâu anh. 8 năm qua, số tiền em kiếm được từ việc thu mua phế liệu thuở ban đầu đã được em dùng để góp vốn mở ba đại lý thu gom tái chế rác thải công nghiệp ở vùng ngoại ô. Cuốn sổ tiết kiệm này… là phần của anh.”
Nói rồi, Liên đặt lên bàn một cuốn sổ tiết kiệm mang tên tôi, con số hiển thị trên đó khiến đầu óc tôi quay cuồng: 5 tỷ đồng.
Tôi lắp bắp không thành tiếng: – “Cái gì… 5 tỷ? Em lấy đâu ra nhiều tiền thế này? Liên, em đừng gạt anh.”
Liên mỉm cười, nụ cười phảng phất nỗi buồn sâu hoắm: – “Anh nghĩ một người chú họ xa tự nhiên lại nhớ đến anh, giới thiệu anh vào vị trí béo bở ở tổng công ty nhựa sao? Anh có biết tổng công ty của anh mỗi tháng thải ra bao nhiêu tấn phế liệu nhựa không? Chính em là người đã ký hợp đồng bao tiêu toàn bộ số phế liệu đó với giá ưu đãi cho họ, với một điều kiện duy nhất: Họ phải nâng đỡ, tạo điều kiện cho chồng em thăng tiến. Người chú họ đó… thực chất là đối tác làm ăn được em nhờ đứng ra làm cầu nối.”
Tôi ngã quỵ xuống ghế gỗ, tai ù đi. Hóa ra cái danh xưng “Phó giám đốc thành đạt” mà tôi luôn tự hào, cái vị thế mà tôi dùng để khinh rẻ người vợ đồng nát của mình, lại được đánh đổi từ chính những giọt mồ hôi, từ sự hạ mình và tiềm lực kinh tế ẩn mình của vợ. Cô ấy chọn công việc lấm lem này không phải vì quê mùa, mà vì cô ấy muốn đứng ở phía sau, làm bệ phóng vững chắc nhất cho sự nghiệp của tôi mà không làm tổn thương đến lòng tự trọng của một người đàn ông.
Ngay đúng lúc đó, chiếc điện thoại trên bàn của tôi rung lên bần bật. Là số của Chủ tịch hội đồng quản trị công ty. Tôi run rẩy bắt máy: – “Alo, tôi nghe thưa Chủ tịch…”
Giọng nói đanh thép ở đầu dây bên kia vang lên, phá tan chút bình tĩnh cuối cùng của tôi: – “Cậu Dương đấy à? Tôi vừa nhận được thông báo từ phía đối tác chiến lược – bên công ty tái chế của bà Liên. Họ quyết định chấm dứt toàn bộ hợp đồng bao tiêu nguyên liệu với chúng ta từ tháng sau do thay đổi nhân sự gia đình. Hội đồng quản trị vừa họp khẩn. Xét thấy năng lực quản lý dự án gần đây của cậu có nhiều sai sót, cộng với việc nguồn cung ứng chiến lược bị đứt gãy, chúng tôi quyết định bãi nhiệm chức vụ Phó giám đốc của cậu kể từ ngày mai. Cậu chuẩn bị bàn giao công việc đi.”
Điện thoại tắt phụt. Tôi như người mất hồn, điện thoại rơi bộp xuống sàn nhà. Cùng lúc đó, tin nhắn từ Vy – cô người yêu trẻ trung, xinh đẹp mà tôi nghĩ là tri kỷ – hiện lên trên màn hình khóa: “Anh Dương ơi, em nghe bố em (cũng là cổ đông công ty) nói anh sắp bị cách chức rồi. Dự án biệt thự bên quận 2 chắc mình dừng lại nhé, em nghĩ chúng ta không hợp nhau đâu. Chúc anh hạnh phúc”.
Hóa ra, khi ánh hào quang của chiếc ghế phó giám đốc mất đi, sự thật trần trụi mới phơi bày. Vy đến với tôi vì cái mác thành đạt, còn người vợ tôi ruồng bỏ lại là người tạo ra cái mác đó cho tôi.
Tôi lao đến quỳ sụp dưới chân Liên, nắm chặt lấy bàn tay thô ráp đầy vết chai sạn mà vừa vài tiếng trước tôi còn ghê tởm: – “Liên ơi! Anh sai rồi! Anh là kẻ khốn nạn, kẻ mù lòa không thấy thái sơn! Xin em… xin em cho anh một cơ hội để làm lại từ đầu. Anh không cần chức tước, không cần thể diện nữa, anh chỉ cần em và con thôi!”
Liên nhìn tôi, những giọt nước mắt kìm nén từ đầu bữa ăn giờ mới khẽ lăn dài trên gò má gầy guộc. Cô ấy nhẹ nhàng nhưng dứt khoát gỡ tay tôi ra, đứng dậy: – “Anh Dương ạ, 15 năm qua, em yêu anh bằng tất cả những gì em có. Em có thể chịu khổ, chịu nghèo, chịu cả sự khinh rẻ của thiên hạ, thậm chí là sự giấu giếm của anh đối với bạn bè. Nhưng em không thể chấp nhận một người chồng đã thay lòng đổi dạ, đem tình nghĩa tào khang ra để cân đo đong đếm bằng sự sang hèn.”
Liên kéo chiếc va li nhỏ đã xếp sẵn ở góc phòng từ bao giờ. – “Số tiền 5 tỷ trong sổ là những gì anh xứng đáng được nhận sau những năm tháng nỗ lực cùng công ty. Căn nhà này em cũng để lại cho anh. Đơn ly hôn tòa đã thụ lý, ngày mai chúng ta ký nhận là xong. Mâm cơm độn ngô hôm nay, coi như em trả lại cho anh vẹn nguyên ký ức của những ngày chúng ta còn tử tế với nhau.”
Cánh cửa chung cư khép lại bằng một tiếng “cạch” khô khốc. Liên bước đi, bóng dáng cô ấy khuất dần vào ánh đèn hành lang, để lại tôi một mình trơ trọi giữa căn hộ rộng lớn, sang trọng nhưng lạnh lẽo như một nấm mồ. Tôi nhìn mâm cơm độn ngô bắt đầu nguội ngắt, nếm thử một miếng kho quẹt mà vị đắng chát của sự quả báo lan ra toàn bộ tâm can. Tôi đã có được thứ vinh hoa giả tạo mà mình thèm khát, nhưng đã vĩnh viễn đánh mất người đàn bà duy nhất trên đời này sẵn sàng vì tôi mà cam chịu lấm lem.