Nhưng nếu không nói, có lẽ tôi sẽ nghẹn mãi.
Tôi lấy chồng năm 27 tuổi. Anh hơn tôi 4 tuổi, làm kỹ sư, lương không thấp, gia đình cơ bản ổn định. Ngày cưới, ai cũng nói tôi số sướng, lấy được người đàn ông “chín chắn, biết lo cho gia đình”.
Tôi cũng từng tin như vậy.
Cho đến khi chúng tôi bắt đầu sống chung.
Ngay tháng đầu tiên sau cưới, anh đưa cho tôi một xấp tiền, đúng 5 triệu.
“Tiền ăn uống sinh hoạt trong tháng. Em cân đối nhé.”
Tôi hơi bất ngờ.
“5 triệu… có đủ không anh?”
Anh nhún vai.
“Nhà có hai vợ chồng thôi, ăn uống đơn giản thì dư. Người ta còn sống được với ít hơn.”
Tôi không nói gì thêm. Tôi nghĩ có thể anh muốn tiết kiệm, xây dựng tương lai. Tôi tự nhủ mình cũng nên học cách vun vén.
Nhưng tôi không ngờ… đó chỉ là khởi đầu.
5 triệu cho cả tháng — bao gồm ăn uống, gia vị, điện nước phụ thêm, đôi khi cả những chi phí phát sinh như khách đến chơi.
Ở Hà Nội, con số đó… không phải không thể, nhưng chắc chắn không dễ.
Tôi bắt đầu tính toán từng đồng.
Sáng đi chợ sớm để mua đồ rẻ hơn. Thịt thì chọn phần vừa phải, rau thì chọn theo mùa. Có hôm tôi đứng trước sạp cá, cầm lên rồi lại đặt xuống, vì thấy giá hơi cao.
Tôi học cách nấu những món đơn giản mà vẫn đủ chất.
Một bữa cơm thường là canh rau, một món mặn, thêm đĩa trứng hoặc đậu phụ.
Tôi cố gắng để bữa ăn không quá tệ.
Nhưng với anh… chưa bao giờ là đủ.
“Có mỗi thế này thôi à?” — anh nhăn mặt ngay bữa cơm đầu tiên.
Tôi cười nhẹ.
“Hôm nay em đi muộn nên…”
“Thì hôm sau làm cho tử tế vào.”
Tôi gật đầu.
Lần sau, tôi cố gắng hơn. Thêm một món nữa.
Nhưng anh vẫn chê.
“Sao ít thịt thế?”
“Tại giá thịt hôm nay cao…”
“Em tính kiểu gì vậy? 5 triệu mà không đủ ăn à?”
Câu hỏi đó… lặp đi lặp lại suốt nhiều tháng.
Dần dần, mỗi bữa cơm trở thành một áp lực.
Tôi không còn thấy vui khi nấu ăn nữa.
Tôi sợ.
Sợ ánh mắt anh khi nhìn vào mâm cơm.
Sợ giọng điệu khó chịu.
Sợ những câu nói như dao cứa:
“Không biết quản lý tiền thì nói.”
“Ở nhà cả ngày mà làm được mỗi việc cũng không xong.”
“Hay là em giữ lại tiền riêng?”
Có lần, tôi không chịu nổi, nói lại:
“Anh thử đi chợ một lần xem 5 triệu có đủ không.”
Anh cười khẩy.
“Anh đi làm kiếm tiền, không có thời gian mấy việc vặt đó.”
Tôi im lặng.
Không phải vì tôi không có gì để nói.
Mà vì tôi bắt đầu hiểu… trong mắt anh, những gì tôi làm không có giá trị.
Đỉnh điểm là một buổi tối, khi nhà có khách.
Bạn anh đến chơi, ở lại ăn cơm.
Tôi đã cố gắng chuẩn bị nhiều hơn bình thường: một món thịt kho, một đĩa gà luộc nhỏ, canh rau, thêm bát cà muối.
Tôi đã dùng gần hết số tiền còn lại trong tuần.
Khi mọi người ngồi vào bàn, tôi hồi hộp.
Bạn anh khen:
“Vợ mày nấu ăn ngon đấy.”
Tôi mỉm cười, chưa kịp vui thì anh đã nói:
“Ngon thì ngon, nhưng tiết kiệm quá. Mày nhìn mâm cơm xem, có đáng bao nhiêu tiền đâu.”
Cả bàn im lặng.
Tôi cảm thấy mặt mình nóng bừng.
Bạn anh cười gượng.
“Thôi, ăn là được rồi, mày khó tính quá.”
Nhưng anh không dừng lại.
“Tao đưa nó 5 triệu mỗi tháng, mà lúc nào cũng kêu thiếu. Không hiểu tiền đi đâu.”
Tôi siết chặt đôi đũa.
Đó là lần đầu tiên… tôi thấy mình bị sỉ nhục đến mức không thể nuốt nổi.
Đêm đó, tôi không ngủ.
Tôi nằm nhìn trần nhà, nghĩ về tất cả những gì đã xảy ra.
Không phải chỉ là tiền.
Mà là cách anh đối xử với tôi.
Cách anh coi nhẹ công sức của tôi.
Cách anh khiến tôi cảm thấy mình… vô dụng.
Sáng hôm sau, tôi dậy sớm.
Tôi lấy toàn bộ số tiền anh đưa trong tháng — phần còn lại chỉ hơn một triệu — đặt lên bàn.
Khi anh chuẩn bị đi làm, tôi gọi lại.
“Anh cầm tiền này đi.”
Anh ngạc nhiên.
“Làm gì?”
“Từ giờ anh tự lo tiền ăn.”
Anh cau mày.
“Em nói gì vậy?”
Anh cười khẩy.
“Dỗi à? Trẻ con thế?”
“Tôi không dỗi.” — tôi nói — “Tôi chỉ muốn anh hiểu.”
Anh không tin.
Anh nghĩ tôi chỉ nói cho có.
Nhưng anh không biết… tôi đã chuẩn bị cho việc này từ rất lâu.
Ngày đầu tiên, anh không mua gì.
Tối về, anh hỏi:
“Cơm đâu?”
Tôi bình thản:
“Anh tự lo.”
Anh bực bội, nhưng vẫn đi mua đồ ăn ngoài.
Ngày thứ hai, thứ ba… anh bắt đầu khó chịu.
“Ăn ngoài tốn tiền quá.”
Tôi không nói gì.
Ngày thứ năm, anh quyết định đi chợ.
Tôi đứng nhìn anh loay hoay với danh sách, hỏi giá từng món, rồi cau có khi thấy tổng tiền vượt dự tính.
Tối đó, anh nấu ăn.
Món canh quá mặn. Thịt thì cháy.
Anh không nói gì, chỉ lặng lẽ ăn.
Nhưng tôi thấy… ánh mắt anh đã khác.
Một tuần sau, tôi làm một việc.
Một việc mà đến giờ, anh vẫn không bao giờ quên.
Tôi ghi chép lại toàn bộ chi tiêu của anh trong tuần đó.
Từng món anh mua, từng bữa anh nấu, từng lần anh ăn ngoài.
Tôi tính toán chi tiết.
Và con số cuối cùng… là gần 7 triệu.
Tôi đặt cuốn sổ trước mặt anh.
“Đây là cách anh tiêu tiền.”
Anh nhìn, im lặng.
“Còn đây…” — tôi đưa ra một cuốn sổ khác — “là cách tôi đã làm suốt 6 tháng qua.”
5 triệu.
Không thiếu một đồng.
Anh cầm hai cuốn sổ, tay run nhẹ.
Tôi nói chậm rãi:
“Tôi không cần anh xin lỗi.”
“Tôi chỉ cần anh hiểu… tôi đã cố gắng như thế nào.”
Anh không nói gì.
Rất lâu sau, anh mới thốt lên:
“Anh… không biết…”
Tôi cười nhạt.
“Đúng. Anh không biết. Vì anh chưa bao giờ muốn biết.”
Từ hôm đó, anh không còn chê cơm nữa.
Không còn hỏi “sao ít thức ăn”.
Không còn nói tôi tiết kiệm quá mức.
Anh đưa lại tiền cho tôi — nhưng lần này là 7 triệu.
“Em cứ thoải mái hơn một chút.”
Tôi nhận.
Nhưng tôi biết… thứ thay đổi không chỉ là số tiền.
Mà là cách anh nhìn tôi.
Nhiều người hỏi tôi:
“Việc đó có quá đáng không?”
“Tại sao không nhẹ nhàng nói chuyện?”
Tôi chỉ cười.
Vì họ không sống trong hoàn cảnh của tôi.
Không phải ai cũng hiểu…
Có những lúc, lời nói nhẹ nhàng không đủ.
Có những người, phải tự trải qua thì mới hiểu.
Tôi không tự hào về cách mình làm.
Nhưng tôi không hối hận.
Vì ít nhất…
Tôi đã khiến một người đàn ông hiểu rằng:
Một mâm cơm không chỉ là thức ăn.
Mà là công sức.
Là sự nhẫn nhịn.
Và là tình cảm của người phụ nữ dành cho gia đình.
Nếu anh ta không biết trân trọng…
Thì một ngày nào đó, anh ta sẽ phải trả giá.
Giống như chồng tôi.
Người mà đến bây giờ…
Mỗi lần nhìn vào mâm cơm, đều im lặng rất lâu.
