CÂU CHUYỆN HƯ CÂU DO TRÍ TUỆ NHÂN TẠO AI VIẾT, KHÔNG PHẢI CHUYỆN NGOÀI ĐỜI THỰC, CHỈ MANG TÍNH CHẤT GIẢI TRÍ, CHIÊM NGHIỆM
MẸ CHỒNG VỪA QUA ĐỜI, CHỊ CHỒNG ĐÒI LẠI 5 CÂY VÀNG TÔI VAY 10 NĂM TRƯỚC. TÔI ĐƯA 2,5 CÂY, CHỊ NHẤT QUYẾT KHÔNG NHẬN. ĐẾN KHI CHỒNG TÔI VỀ NÓI 3 CÂU, CHỊ CHỈ BIẾT CÚI ĐẦU RỜI ĐI…
Mẹ chồng tôi vừa mất được đúng ba ngày.
Căn hộ nhỏ ở tầng mười hai vẫn phảng phất mùi nhang khói. Trên chiếc bàn gỗ giữa phòng khách, di ảnh mẹ được đặt ngay ngắn bên cạnh bình hoa cúc trắng. Họ hàng, hàng xóm vẫn lần lượt ghé qua, người thắp nén nhang, người ngồi lại vài phút rồi thở dài tiếc nuối.
Mỗi lần nhìn lên di ảnh của mẹ, tôi lại thấy sống mũi cay xè.
Mười một năm về làm dâu, chưa một lần mẹ lớn tiếng với tôi. Những ngày đầu vợ chồng tôi mới cưới, tiền bạc thiếu trước hụt sau, chính mẹ là người chẳng nói chẳng rằng, lúc thì dúi cho con dâu vài triệu đóng học phí cho con, lúc lại gửi ít tiền mua thức ăn.
Mẹ chẳng bao giờ kể công.
Tôi vẫn nhớ câu mẹ thường nói:
– Vợ chồng trẻ cứ cố mà làm ăn. Khi nào thật sự khó khăn thì về đây, mẹ còn giúp được ngày nào hay ngày đó.
Điều khiến tôi đau lòng nhất là quãng thời gian cuối đời của mẹ.
Mẹ bị suy thận nặng, sau đó lại phát sinh thêm nhiều biến chứng tim mạch. Những tháng cuối, bệnh viện gần như trở thành nơi mẹ sinh hoạt nhiều hơn ở nhà.
Vợ chồng tôi thay nhau chăm sóc mẹ.
Ban ngày tôi vẫn đi làm, tranh thủ chiều tối vào viện. Những hôm mẹ trở bệnh nặng, tôi xin nghỉ hẳn để ở cạnh bà. Có những đêm mẹ đau không ngủ được, tôi cũng ngồi bên giường nắm tay mẹ cho tới sáng.
Tính cả viện phí, thuốc ngoài bảo hiểm, tiền thuê xe đưa đón những lần cấp cứu, bỉm, sữa, cháo dinh dưỡng và đủ thứ khoản phát sinh, tổng cộng chúng tôi đã bỏ ra hơn ba trăm triệu đồng.
Chưa một lần tôi mở miệng kể với ai.
Có người hàng xóm biết chuyện còn bảo tôi:
– Cô chăm mẹ chồng được như con gái ruột ấy.
Tôi chỉ cười.
Vì tôi nghĩ, bà đã thương mình bao nhiêu năm, đến lúc bà yếu nhất thì mình chăm sóc cũng là chuyện nên làm.
Chị chồng tôi, chị Mai, ở cách bệnh viện chưa tới mười lăm phút chạy xe. Thế nhưng trong suốt những tháng mẹ nằm viện, chị rất ít khi xuất hiện.
Một tuần chị ghé một lần là nhiều.
Có hôm vừa tới nơi được chừng hai mươi phút, chị đã đứng lên:
– Em trông mẹ giúp chị nhé, chị còn phải đón con.
Hôm khác chị lại nói:
– Nhà chị đang rối quá, mẹ thông cảm cho con.
Mẹ chẳng bao giờ trách.
Mỗi lần chị Mai đến, mẹ vẫn cười hiền:
– Con có việc thì cứ về. Ở đây đã có các em lo.
Tôi từng nghĩ, mẹ mất rồi, mọi chuyện chắc cũng sẽ dần lắng xuống.
Nhưng tôi không ngờ, sau lễ cúng ba ngày, điều đầu tiên gia đình phải đối diện lại là chuyện tiền bạc.
Buổi sáng hôm ấy, chị Mai bất ngờ tới nhà.
Chị mặc bộ đồ màu đen, khuôn mặt gần như không biểu cảm. Sau vài câu hỏi thăm, chị lấy từ trong túi xách ra một cuốn sổ cũ đã ngả màu, đặt xuống bàn.
Tôi mở ra.
Trang giấy phía trong đã cũ nhưng nét chữ của mẹ vẫn còn rất rõ.
Chị Mai nhìn tôi rồi nói thẳng:
– Em còn nhớ mười năm trước em vay mẹ năm cây vàng không?
Tôi khựng lại.
Đương nhiên tôi nhớ.
Mười năm trước, khi đó vợ chồng tôi mới mua một căn hộ ở ngoại thành. Tiền dành dụm chưa đủ nên phải vay thêm ngân hàng. Chúng tôi còn thiếu một khoản khá lớn.
Mẹ biết chuyện, bà lặng lẽ mở chiếc hộp gỗ cũ, lấy ra năm cây vàng tích góp từ nhiều năm rồi đưa cho tôi.
Tôi khi ấy vừa cầm vàng vừa khóc:
– Mẹ cho vợ chồng con vay nhé. Con viết giấy cho mẹ.
Mẹ xua tay:
– Khỏi. Người trong nhà mà, lúc nào làm ăn khá thì trả mẹ cũng được.
Tôi vẫn áy náy nên nói:
– Con nhất định sẽ trả.
Mẹ chỉ cười:
– Lo làm ăn đi đã. Sau này có điều kiện rồi tính.
Suốt mười năm sau đó, tôi chưa bao giờ quên món nợ ấy.
Tôi từng nhiều lần định lấy tiền trả mẹ, nhưng mỗi lần tôi nhắc, mẹ đều gạt đi:
– Mẹ chưa cần. Các con còn bao nhiêu khoản phải lo.
Tôi vẫn nghĩ khi mẹ khỏe hơn, tôi sẽ trả lại cả vốn lẫn một khoản dưỡng già cho bà.
Chỉ tiếc, tôi chưa kịp thực hiện thì mẹ đã đi mất.
Tôi nhìn chị Mai, nhẹ giọng:
– Em nhớ. Năm cây vàng mẹ cho vợ chồng em vay. Em không có ý định không trả.
Chị Mai lập tức đáp:
– Vậy thì trả đi.
Tôi ngẩn ra:
– Bây giờ ạ?
– Mẹ mất rồi thì tiền bạc phải rõ ràng. Mẹ có mấy người con, khoản nào là tài sản của mẹ thì phải chia cho công bằng. Năm cây vàng đó em vay thì phải hoàn đủ.
Tôi nghe mà lòng nặng trĩu.
Tôi hiểu chị có quyền nhắc đến khoản nợ.
Nhưng mẹ mới mất ba ngày.
Hương khói còn chưa tan.
Quan tài vừa đưa đi chưa được bao lâu, vậy mà chị đã ngồi trước mặt tôi nói chuyện trả vàng như đang giải quyết một món nợ làm ăn.
Tôi vẫn cố nhẫn nhịn:
– Chị, em không phủ nhận khoản vay. Nhưng mười tháng cuối đời của mẹ, tổng chi phí điều trị hơn ba trăm triệu đều do vợ chồng em lo. Em chưa từng yêu cầu anh chị chia sẻ một đồng. Chẳng lẽ chuyện đó không được tính đến sao?
Chị Mai nhíu mày:
– Chăm mẹ là trách nhiệm của các em.
Tôi sững người.
Một lúc sau, tôi hỏi:
– Vậy chị là con gái thì không phải con của mẹ sao?
Chị Mai im lặng vài giây rồi lạnh lùng:
– Chuyện nào ra chuyện đó. Mẹ vay em năm cây vàng thì em trả đủ năm cây.
Tôi không muốn tranh cãi trong ngày giỗ mẹ.
Tôi đứng dậy, vào phòng ngủ rồi lấy ra một chiếc hộp nhỏ.
Bên trong là hai cây rưỡi vàng tôi vừa gom được.
Tôi đặt chiếc hộp trước mặt chị.
– Đây là một nửa. Em gửi chị trước. Phần còn lại em sẽ thu xếp sớm. Em nghĩ trong hoàn cảnh hiện tại, như vậy là có tình có lý.
Chị Mai đẩy chiếc hộp về phía tôi.
– Không nhận.
Tôi nhìn chị:
– Vì sao?
– Em vay năm cây thì trả đúng năm cây. Chị không nhận thiếu.
– Em đâu nói không trả.
– Vậy thì phải đủ.
– Nhưng mẹ…
– Mẹ mất rồi, em đừng lấy chuyện chăm mẹ ra để trừ nợ.
Không khí trong phòng khách như đặc quánh lại.
Tôi cắn môi, cố không khóc.
Đúng lúc ấy, cánh cửa mở ra.
Chồng tôi, anh Khánh, vừa từ cơ quan về.
Vừa bước vào, thấy chị gái và tôi ngồi đối diện nhau, thấy chiếc hộp vàng trên bàn, anh lập tức hiểu có chuyện.
Anh đặt chìa khóa xuống, không lớn tiếng, chỉ kéo ghế ngồi xuống.
– Chị nói hết cho em nghe đi.
Chị Mai kể lại từ đầu đến cuối.
Nghe xong, Khánh ngồi im một lúc rất lâu.
Tôi cứ nghĩ anh sẽ nổi giận với chị gái.
Nhưng không.
Anh chỉ nhìn chiếc hộp vàng rồi nhìn chị Mai và chậm rãi nói.
Câu thứ nhất:
– Chị, nếu hôm nay mẹ còn sống, chị nghĩ mẹ sẽ muốn chúng ta ngồi tính từng chỉ vàng với nhau ngay sau khi mẹ vừa nằm xuống sao?
Chị Mai khựng lại.
Khánh nói tiếp:
– Em chưa bao giờ phủ nhận khoản nợ. Năm cây vàng là mẹ cho hai vợ chồng em vay, em sẽ trả đủ. Nhưng chị có nhớ trong mười tháng mẹ nằm viện, có bao nhiêu lần em gọi chị nhờ sang trông mẹ một đêm không?
Chị Mai cúi mặt.
Khánh nói, giọng vẫn bình tĩnh:
– Không phải để trách chị. Mà để chị hiểu, chuyện gia đình không thể chỉ tính bằng vàng.
Tôi thấy mắt chị Mai đỏ lên nhưng chị vẫn cố giữ vẻ cứng rắn.
Khánh nhìn chị và nói câu thứ hai:
– Nếu chị cần phần tài sản mẹ để lại, em không tranh với chị một đồng. Nhưng nếu chị muốn lấy năm cây vàng chỉ vì nghĩ mình đang thiệt phần, thì chị nhầm rồi. Người chịu thiệt nhất trong chuyện này là mẹ, vì trước khi mất mẹ vẫn tin các con thương nhau.
Căn phòng im phăng phắc.
Ngoài ban công, tiếng xe dưới đường vọng lên từng hồi.
Một lúc sau, Khánh nói câu cuối cùng.
– Chị có thể cầm năm cây vàng hôm nay. Nhưng em xin chị nghĩ kỹ xem mình đang nhận tiền của em hay đang cầm lấy lời trăn trối cuối cùng của mẹ. Vì mẹ từng nói với em một câu: “Sau này mẹ không còn nữa, các con đừng vì tiền mà mất tình.” Nếu hôm nay chúng ta làm ngược lại lời mẹ, thì dù ai cầm được nhiều hơn cũng chẳng phải người thắng.
Chị Mai không nói gì.
Bàn tay chị đặt trên đầu gối bắt đầu run nhẹ.
Tôi nhìn thấy nước mắt chị rơi xuống.
Chị đưa tay lau vội rồi đứng lên.
Không còn vẻ quả quyết ban đầu, chị chỉ khẽ nói:
– Chị… chưa nghĩ mọi chuyện lại thành ra thế này.
Khánh không trách chị.
Anh chỉ nói:
– Chị cứ về nghỉ đi. Chuyện vàng bạc để sau khi mọi người nguôi ngoai rồi tính. Em vẫn sẽ trả đủ cho chị, nhưng không phải hôm nay.
Chị Mai nhìn tôi thật lâu.
Rồi chị quay sang bàn thờ mẹ.
Chị bước tới, thắp một nén nhang, đứng trước di ảnh rất lâu.
Không ai nói gì.
Một lúc sau chị khẽ thì thầm:
– Mẹ ơi, con xin lỗi.
Rồi chị lặng lẽ ra về.
Cánh cửa đóng lại.
Tôi ngồi xuống ghế, nước mắt cứ thế trào ra.
Khánh nắm lấy tay tôi:
– Em đừng buồn. Chuyện vàng anh sẽ giải quyết.
Tôi lắc đầu:
– Em không buồn vì phải trả. Em chỉ thấy thương mẹ. Mẹ còn sống thì chưa bao giờ đòi chúng ta trả lại điều gì.
Khánh nhìn lên di ảnh rồi nói:
– Anh cũng vậy.
Ba tháng sau, việc tang của mẹ đã hoàn tất. Một buổi chiều, chị Mai lại đến.
Lần này trên tay chị không có cuốn sổ.
Chị đem theo hai hộp bánh và một bó hoa.
Sau khi thắp hương cho mẹ, chị ngồi xuống đối diện chúng tôi.
Chị lấy từ trong túi ra chiếc hộp vàng tôi đã đưa hôm nọ.
– Chị trả lại cho hai em.
Tôi ngạc nhiên:
– Chị không nhận sao?
Chị lắc đầu.
– Chị nghĩ rồi. Mẹ để lại cho chị bao nhiêu, chị nhận đúng phần của mình. Còn năm cây vàng này là chuyện giữa em với mẹ. Chị không muốn biến tình mẹ con thành một món hàng để chia chác.
Tôi nhìn chị mà không biết phải nói gì.
Chị nghẹn giọng:
– Hôm đó chị tham. Chị cứ nghĩ mẹ mất thì phải chia cho công bằng. Nhưng chị quên mất suốt quãng đời cuối cùng, người ở bên mẹ nhiều nhất lại là em.
Chị quay sang Khánh:
– Chị xin lỗi hai đứa.
Khánh chỉ cười:
– Chuyện qua rồi chị.
Tôi mở hộp bánh chị mang tới, mắt đã nhòe nước.
Từ hôm đó, quan hệ chị em trong nhà dần tốt hơn.
Chị Mai bắt đầu thường xuyên qua thắp hương cho mẹ. Có hôm chị ngồi cả buổi, kể chuyện công việc, chuyện con cái như thể mẹ vẫn còn ngồi trên chiếc ghế bên cửa sổ và nghe chị nói.
Còn năm cây vàng, tôi vẫn giữ lời hứa.
Đúng một năm sau ngày mẹ mất, vợ chồng tôi mang đủ số vàng tới đặt trước bàn thờ.
Khánh nói:
– Đây là số vàng mẹ cho vợ chồng con vay ngày trước. Hôm nay chúng con trả lại mẹ, chỉ tiếc là mẹ không còn để tự tay nhận nữa.
Tôi nhìn di ảnh mẹ, nước mắt lăn dài.
Tôi hiểu rằng trên đời này, có những món nợ không chỉ được tính bằng tiền.
Có món nợ được trả bằng sự chăm sóc.
Có món nợ được trả bằng lòng biết ơn.
Và cũng có những thứ, một khi đã làm mất đi, dù có bao nhiêu vàng bạc cũng không thể mua lại được.
Từ sau chuyện ấy, mỗi lần nhắc về mẹ, chị Mai đều nói một câu:
– May hôm đó Khánh nói ba câu ấy. Nếu không, có lẽ chị đã đánh mất hai em vì năm cây vàng.
Còn tôi chỉ nghĩ:
Mẹ đã mất rồi, thứ bà để lại quý giá nhất không phải vàng, cũng chẳng phải tiền.
Đó là bài học rằng một gia đình chỉ thật sự giàu có khi những người trong nhà vẫn còn biết thương nhau, ngay cả lúc chẳng còn gì để chia ngoài một nỗi nhớ.
