CÂU CHUYỆN HƯ CÂU DO TRÍ TUỆ NHÂN TẠO AI VIẾT, KHÔNG PHẢI CHUYỆN NGOÀI ĐỜI THỰC, CHỈ MANG TÍNH CHẤT GIẢI TRÍ, CHIÊM NGHIỆM
Ngày bố tôi m:ất, mẹ kế không bỏ đi mà bà quyết định ở lại nhặt rác nuôi tôi khôn lớn, đến khi tôi học đến tiến sĩ, trong lễ tốt nghiệp, thầy giáo hướng dẫn tôi khi nhìn thấy mẹ kế tôi, nước mắt rưng rưng….
Tôi tên Khánh. Đêm hôm ấy, bầu trời Hà Nội vừa trút xuống một trận mưa rào muộn màng, cái se lạnh tràn vào căn phòng trọ nhỏ hẹp ở ven khu Cầu Giấy. Đồng hồ treo tường đã điểm đúng 3 giờ sáng. Tôi ngồi lặng thinh bên mép giường, tay vuốt nhẹ lớp vải đen gấm của chiếc áo cử nhân tiến sĩ, tâm trí ngập tràn những lo ân không tên.
Ngoài sân trọ, dưới ngọn đèn đường chao đảo theo gió, mẹ Hà – người mẹ kế của tôi – vẫn tỉ mẩn bới tung từng bao tải phế liệu. Tiếng vỏ nhôm, vỏ nhựa va vào nhau lách cách giữa đêm thâu chói tai như từng mũi kim đâm vào ngực trái.
Tôi đi ra sân, khẽ cất lời: “Mẹ ơi, vào nghỉ một chút đi mẹ…”
Mẹ không ngẩng lên, bàn tay chằng chịt vết xước và chai sạn vẫn miệt mài phân loại từng chiếc chai rỗng: “Còn sớm mà con. Sáng mai con nhận bằng tốt nghiệp rồi, mẹ cốgom thêm chút nữa để chiều mai hai mẹ con mình đi ăn mừng.”
Tôi cúi xuống nắm lấy bàn tay gầy guộc của mẹ. Làn da lạnh ngắt, nứt nẻ vì sương đêm khiến tôi nhói lòng. Mẹ mỉm cười, đôi mắt đầy nếp nhăn dịu dàng nhìn tôi: “Mẹ không sao. Mẹ quen rồi.” Nhưng tôi biết, thời gian gần đây mẹ thường lén ôm lưng rên hằng đêm. Mỗi lần tôi hỏi, mẹ đều gạt đi.
Hơn mười chín năm qua, từ ngày mẹ ruột tôi qua đời vì bệnh tật, bố tôi đưa mẹ Hà về nhà. Rồi biến cố gia đình ập đến, bố qua đời, một tay mẹ gánh vác tất cả. Mẹ đẩy xe bán hàng rong, thức khuya dậy sớm nhặt ve chai để nuôi tôi ăn học từ đại học, cao học cho đến tận chương trình tiến sĩ Hóa sinh. Nhớ năm mươi tuổi tôi lên cơn sốt cao tưởng chừng không qua khỏi, mẹ bế tôi chạy bộ suốt ba cây số trong đêm mưa. Ngày tôi thi đỗ cao học, mẹ bán đi kỷ vật duy nhất là chiếc dây chuyền bạc do cha mẹ để lại để đóng phí nhập học.
Đang mải suy nghĩ thì bà Lệ, chủ nhà trọ, xách giỏ đi chợ sớm bước vào. Thấy đống ve chai ngổn ngang, bà ta bĩu môi chua chát: “Ôi dào, cô Hà ơi! 3 giờ sáng còn vật lộn với đống rác đó làm gì? Con trai cô sắp thành Tiến sĩ rồi, sau này nó bay cao bay xa thì chắc gì nhớ tới người mẹ kế nhặt ve chai này. Con nuôi hay con ghẻ thì cũng là người ngoài thôi!”
Tôi đứng phắt dậy, tức giận: “Bà Lệ! Xin bà giữ tự trọng!”
Bà Lệ hừ một tiếng rồi quay lưng đi. Mẹ Hà vẫn im lặng nhặt từng vỏ chai, nhưng vai mẹ run lên nhẹ. Nước mắt mẹ lặng lẽ rơi xuống tấm bạt nhựa.
Khi tôi giúp mẹ dọn dẹp, chân tôi vô tình vấp phải một hộp sắt cũ dưới gầm giường. Hộp bung nắp, rơi ra một xấp tài liệu. Tôi nhặt lên và bàng hoàng: Giấy cam kết vay nợ, hóa đơn xét nghiệm y khoa mang tên Nguyễn Thị Hà, kèm theo chẩn đoán tổn thương phổi nghiêm trọng.
“Mẹ… chuyện này là sao?” – Tôi run rẩy giơ xấp giấy ra.
Mẹ hốt hoảng giật lại, nhưng không kịp nữa. Mẹ gục đầu, òa khóc nghẹn ngào. Mẹ thú nhận bốn tháng trước, những cơn đau ngực hành hạ khiến mẹ gục ngã ngay giữa chợ. Cần tiền xét nghiệm và điều trị khẩn cấp, nhưng vì sợ tôi phân tâm khi đang hoàn thiện luận án tiến sĩ, mẹ đã âm thầm vay lãi cao và thế chấp mảnh đất nhỏ ở quê.
Tôi ôm chầm lấy mẹ, nước mắt đầm đìa: “Tại sao mẹ lại giấu con? Con là con của mẹ mà!”
Mẹ vuốt tóc tôi, thì thầm: “Tình thương của người làm mẹ… đâu cần phân biệt máu mủ hả con…”
Đúng lúc ấy, màn hình chiếc điện thoại cùi cọp của mẹ sáng lên. Một số máy lạ gửi đến một tấm ảnh trắng đen đã cũ. Trong ảnh là một người phụ nữ trẻ trung mặc áo blouse trắng, đứng trong phòng thí nghiệm hiện đại bên cạnh một vị giáo sư uy nghiêm. Người phụ nữ ấy… chính là mẹ Hà.
Người phụ nữ nhặt ve chai suốt hai mươi năm qua… rốt cuộc là ai?…
Tôi bàng hoàng nhìn bức ảnh rồi nhìn mẹ. Mẹ Hà run rẩy, giọt nước mắt lăn dài trên gò má hốc hác, thở dài bắt đầu kể lại quá khứ bị chôn giấu suốt hai thập kỷ.
Năm xưa, mẹ Hà vốn là nhà nghiên cứu Hóa dược tài năng, là học trò xuất sắc nhất của Giáo sư Trần Văn Minh – một chuyên gia hàng đầu ngành Dược học. Trong một dự án nghiên cứu quan trọng, một vụ nổ phòng thí nghiệm nghiêm trọng đã xảy ra do sự cố kỹ thuật. Bố tôi – khi ấy là kỹ thuật viên – đã lao vào lửa đỏ để cứu mẹ Hà ra ngoài. Mẹ sống sót, nhưng đôi tay bị chấn thương nặng không thể tiếp tục cầm ống nghiệm, còn bố tôi bị thương tật suốt đời.
Vì ân tình ấy, khi bố tôi lâm bệnh nặng và qua đời sau khi mẹ ruột tôi mất, mẹ Hà đã từ bỏ mọi cơ hội phục hồi sự nghiệp. Mẹ giấu đi bằng cấp, chấp nhận làm công việc nhặt ve chai cực nhọc nhất để lấy tiền nuôi dưỡng tôi – đứa con duy nhất của người anh hùng đã cứu sống mẹ năm nào.
Sáng hôm sau, hội trường lớn của Trường Đại học Khoa học Tự nhiên đông kín người. Tôi khoác lên mình bộ lễ phục Tiến sĩ rạng rỡ. Dưới hàng ghế khán giả, mẹ Hà ngồi ở góc xa nhất, mặc chiếc áo sơ mi cũ đã ngả màu nhưng được ủi phẳng phiêu, đôi tay gầy guộc quấn chặt lấy chiếc túi xách sờn vải.
Khi MC xướng tên tôi bước lên bệ trung tâm để nhận bằng Tiến sĩ xuất sắc, vị Hiệu trưởng cùng Giáo sư Trần Văn Minh – vị chủ tịch hội đồng đánh giá luận án – bước ra trao bằng. Giáo sư Minh mỉm cười rạng rỡ nhìn tôi, nhưng khi ánh mắt ông vô tình quét qua hàng ghế khán giả bên dưới, ông đột ngột khựng lại.
Giáo sư Minh dụi mắt, nhìn chằm chằm vào người phụ nữ đang lặng lẽ lau nước mắt ở góc phòng. Tấm bảng tên “Nguyễn Thị Hà” trên hồ sơ lý lịch người thân của tôi rực sáng trong tâm trí ông.
Trước sự ngỡ ngàng của hàng nghìn sinh viên và quan khách trong hội trường, Giáo sư Minh buông tấm bằng trên tay, bước nhanh xuống từng bậc thang của bệ đài. Ông tiến thẳng về phía mẹ Hà.
Khi đứng trước mặt người phụ nữ nhặt ve chai ăn mặc quầng quật ấy, vị Giáo sư tóc bạc phơ, kính cẩn hai tay chắp lại và nghiêng mình cúi đầu rất sâu:
“Cậu Hà… Học trò giỏi nhất của tôi! Hai mươi năm qua… cô đã ở đâu?”
Toàn bộ hội trường chìm vào không gian lặng đi trong giây lát, rồi bùng nổ bởi những tiếng xầm xì kinh ngạc. Giáo sư Minh quay lại micro, giọng ông nghẹn ngào rung lên:
“Thưa toàn thể hội trường, Tiến sĩ Nam ngày hôm nay có được thành công không chỉ nhờ tài năng của chính mình, mà còn nhờ dòng máu tri thức và sự hy sinh vĩ đại của người mẹ này. Bà Nguyễn Thị Hà từng là nhà nghiên cứu thiên tài, người đã đặt nền móng cho đề tài nghiên cứu Hóa dược mà Tiến sĩ Nam vừa bảo vệ thành công!”
Nước mắt tôi vỡ òa. Tôi bước xuống bệ đài, ôm chầm lấy mẹ trước sự thán phục và những tràng pháo tay sấm dội của toàn thể hội trường.
Ngay sau lễ tốt nghiệp, với sự giúp đỡ của Giáo sư Minh và viện nghiên cứu, mẹ Hà được đưa đến bệnh viện hàng đầu để điều trị dứt điểm căn bệnh về phổi. Tôi chính thức nhận công tác tại Viện Hóa học Quốc gia với mức lương cao, mở ra một chương mới cho cuộc đời hai mẹ con. Bàn tay chai sạn nhặt ve chai năm xưa của mẹ không chỉ nuôi tôi thành tài, mà còn thắp sáng lên một ngọn lửa tri thức và tình mẫu tử bất diệt.
