Tôi chưa từng nghĩ có ngày mình lại bị cả họ hàng nhà chồng nhìn bằng ánh mắt khinh bỉ, chỉ vì một hành động mà ai cũng cho là tham lam, bất hiếu.
Nhưng nếu được quay lại, tôi vẫn sẽ làm như vậy.
Vì nếu hôm đó tôi không lục tung tủ quần áo của bố chồng… có lẽ đến chết tôi cũng không biết được sự thật đã bị chôn giấu suốt 15 năm.
Tôi về làm dâu năm 25 tuổi.
Nhà chồng tôi không nghèo, nhưng cũng chẳng dư dả. Chồng tôi là con trai duy nhất, còn bố chồng – ông Lâm – đã bị tai biến từ trước đó một năm, liệt nửa người, gần như không tự sinh hoạt được.
Ngay từ ngày đầu bước chân vào nhà, tôi đã hiểu rõ: cuộc sống của mình sẽ không dễ dàng.
Mẹ chồng mất sớm. Trong nhà chỉ còn ba người: tôi, chồng tôi và ông.
Những năm đầu, chồng tôi còn phụ giúp. Nhưng rồi công việc ngày càng bận, anh đi sớm về khuya, mọi việc chăm sóc ông gần như dồn hết lên vai tôi.
Từ việc cho ăn, thay đồ, lau người, đến những lúc ông đau đớn giữa đêm, gọi tôi trong vô thức… tất cả đều là tôi.
Có những hôm tôi mệt đến mức chỉ muốn ngã quỵ, nhưng nhìn ông nằm đó, mắt đục ngầu, miệng ú ớ không thành lời… tôi lại không nỡ.
Người ta hay nói “con dâu là người dưng”.
Nhưng 15 năm đó, tôi chưa từng nghĩ mình đang chăm sóc “người dưng”.
Ông Lâm là người ít nói.
Từ khi bị bệnh, ông càng ít nói hơn. Nhưng đôi khi, trong những khoảnh khắc tỉnh táo hiếm hoi, ông vẫn nhìn tôi rất lâu.
Có lần, ông nắm tay tôi, giọng run run:
“Con… khổ quá…”
Tôi chỉ cười.
“Không sao đâu bố.”
Ông lắc đầu, nước mắt chảy ra.
Tôi không hiểu hết những gì ông muốn nói. Nhưng tôi cảm nhận được… ông thương tôi.
Và điều đó đủ để tôi tiếp tục.
Nhưng không phải ai trong nhà cũng nghĩ vậy.
Họ hàng bên chồng tôi – nhất là mấy người cô, người bác – luôn có thái độ khó chịu với tôi.
Họ cho rằng tôi chăm sóc ông là vì tài sản.
“Chị tưởng chăm ông rồi sau này được chia nhiều à?”
“Tôi nói thật nhé, nhà này có gì đâu mà tranh.”
“Con dâu thời nay khôn lắm, ai mà biết được.”
Những lời đó, tôi nghe không biết bao nhiêu lần.
Ban đầu, tôi buồn.
Sau đó… tôi quen.
Vì tôi biết, có nói gì họ cũng không tin.
15 năm trôi qua.
Chồng tôi giờ đã ổn định công việc. Con trai tôi cũng lớn, chuẩn bị vào đại học.
Còn ông Lâm… ngày càng yếu.
Một buổi sáng, ông không tỉnh lại nữa.
Ông ra đi rất nhẹ, như một người đã quá mệt mỏi với cuộc sống này.
Tôi là người cuối cùng ở bên ông.
Tôi nắm tay ông, thì thầm:
“Bố… nghỉ đi. Bố vất vả đủ rồi.”
Đám tang diễn ra trong không khí nặng nề.
Họ hàng kéo đến đông đủ. Người khóc, người than, người bàn tán.
Tôi lo toan mọi thứ, từ tiếp khách đến chuẩn bị lễ nghi.
Nhưng tôi cảm nhận rõ… ánh mắt của họ dành cho tôi.
Không phải thương cảm.
Mà là dò xét.
Như thể họ đang chờ xem… tôi sẽ làm gì tiếp theo.
Và rồi, điều đó xảy ra.
Ngay sau khi đưa tang xong, khi mọi người còn đang ngồi lại uống nước, tôi đứng dậy, đi thẳng vào phòng ông Lâm.
Tôi mở tủ quần áo của ông.
Cả nhà sững lại.
“Con làm gì vậy?” một người cô chồng quát lên.
Tôi không trả lời.
Tôi bắt đầu lục từng ngăn tủ.
Quần áo cũ, khăn, mấy cái túi nhỏ… tất cả bị tôi lấy ra, kiểm tra kỹ lưỡng.
“Trời ơi, nó làm gì vậy?”
“Chưa hết tang mà đã vậy rồi à?”
“Đúng là con dâu…”
Những lời xì xào vang lên khắp phòng.
Chồng tôi bước vào, mặt tái đi.
“Em dừng lại đi.”
Tôi lắc đầu.
“Không.”
“Em đang làm cái gì vậy hả?” anh gằn giọng.
Tôi vẫn tiếp tục lục.
“Tìm đồ của bố.”
“Đồ gì?”
“5 chỉ vàng.”
Cả phòng im bặt.
Rồi ngay sau đó, tiếng cười khẩy vang lên.
“Thấy chưa? Tôi nói có sai đâu.”
“Chờ đúng lúc luôn.”
“Tham vừa thôi chứ.”
Chồng tôi nhìn tôi, ánh mắt thất vọng.
“Em… nghĩ bố có giấu vàng à?”
Tôi không nhìn anh.
“Tôi biết là có.”
“Biết kiểu gì?”
Tôi dừng lại một giây.
“Bố nói với tôi.”
Cả phòng lại xôn xao.
“Chết rồi còn nói được à?”
“Bịa cũng vừa thôi.”
Tôi không giải thích thêm.
Vì tôi biết… nói cũng vô ích.
Tôi tiếp tục lục.
Ngăn dưới.
Ngăn giữa.
Không có gì.
Chỉ còn ngăn trên cùng – nơi ít khi động đến.
Tôi kéo ghế, đứng lên, với tay vào góc tủ.
Ngón tay tôi chạm vào một vật gì đó cứng.
Tôi kéo ra.
Một cái hộp gỗ nhỏ, cũ kỹ.
Tim tôi đập nhanh.
Tôi mở nắp.
Và rồi…
Tôi chết lặng.
Không có vàng.
Bên trong chỉ có… một xấp giấy.
Những tờ giấy đã ố vàng theo thời gian.
Tôi run tay, lấy ra.
Là thư.
Rất nhiều thư.
Tất cả đều viết tay.
Người gửi… là ông Lâm.
Người nhận… là tôi.
Tôi không hiểu.
“Cái gì vậy?” chồng tôi hỏi, giọng khó chịu.
Tôi không trả lời.
Tôi mở lá thư đầu tiên.
Nét chữ run run, nhưng rõ ràng.
“Gửi con dâu của bố…”
Tôi cảm thấy cổ họng mình nghẹn lại.
Tôi đọc.
Và từng dòng chữ… như bóp nghẹt trái tim tôi.
“Bố biết, con vào nhà này không phải vì tiền. Nhưng người ta không tin con…”
“Bố biết con khổ. 15 năm qua, con chưa từng than một câu…”
“Bố không có gì để cho con. Chỉ có 5 chỉ vàng, là thứ duy nhất bố giữ lại…”
“Bố giấu ở góc trên tủ. Nhưng nếu con đọc được những dòng này… có lẽ bố đã không còn…”
Tôi siết chặt lá thư.
Nước mắt bắt đầu rơi.
Tôi lật sang lá tiếp theo.
“Con à, nếu có ai hỏi, con cứ nói là bố không để lại gì…”
“Bố không muốn con vì 5 chỉ vàng đó mà bị người ta nói là tham…”
“Bố muốn con giữ nó… như một sự biết ơn của bố…”
Tôi run lên.
Toàn thân lạnh toát.
Tôi lục lại hộp.
Không có vàng.
Chỉ có thư.
Rất nhiều thư.
Lá nào cũng là những lời xin lỗi, biết ơn… và dặn dò.
Nhưng không có vàng.
“Có gì không?” chồng tôi hỏi, giọng đã mất kiên nhẫn.
Tôi không trả lời.
Chỉ lặng lẽ đưa anh lá thư.
Anh đọc.
Và khuôn mặt anh… biến sắc.
Cả phòng im lặng.
Không còn ai cười.
Không còn ai nói gì.
Chỉ còn tiếng tôi thở dốc.
“Vàng… đâu rồi?” một người hỏi nhỏ.
Không ai trả lời.
Tôi nhìn lên góc tủ.
Một cảm giác lạnh chạy dọc sống lưng.
Tôi với tay vào lại.
Sờ sâu hơn vào góc trong cùng.
Và rồi…
Tôi chạm vào một thứ.
Không phải hộp.
Không phải vàng.
Mà là… một lớp vải.
Tôi kéo ra.
Một túi vải nhỏ.
Tim tôi đập loạn.
Tôi mở ra.
Bên trong…
Không phải vàng.
Mà là… một bọc tro.
Kèm theo một mảnh giấy nhỏ.
Tôi run rẩy mở ra.
Chỉ vỏn vẹn một dòng:
“Bố đã bán vàng… để chữa bệnh cho con năm đó.”
Tôi buông rơi tất cả.
Chân mềm nhũn.
Cả người như bị rút hết sức.
Năm đó…
Năm tôi sinh con.
Tôi bị băng huyết.
Cần một số tiền lớn để phẫu thuật gấp.
Nhà chồng lúc đó không có tiền.
Chồng tôi vay mượn khắp nơi.
Nhưng vẫn thiếu.
Tôi không biết… số tiền còn lại từ đâu mà có.
Tôi chỉ biết… mình đã được cứu.
Giờ thì tôi hiểu.
5 chỉ vàng đó… không còn từ lâu.
Tôi bật khóc.
Không phải vì mất vàng.
Mà vì… suốt 15 năm, tôi không hề biết.
Người đàn ông nằm đó… người mà tôi chăm sóc, lau người, cho ăn từng muỗng…
Đã từng âm thầm cứu mạng tôi.
Cả phòng không ai nói gì.
Chồng tôi đứng đó, tay vẫn cầm lá thư, mắt đỏ hoe.
Còn tôi…
Tôi ôm chặt túi vải.
Run rẩy.
Rồi… bỏ chạy.
Tôi chạy ra khỏi căn nhà đó.
Không phải vì sợ.
Mà vì… tôi không chịu nổi.
Không chịu nổi sự thật.
Không chịu nổi ánh mắt của mọi người.
Không chịu nổi… chính mình.
15 năm.
Tôi nghĩ mình là người cho đi.
Nhưng hóa ra…
Tôi chỉ đang trả một món nợ… mà bản thân không hề hay biết.
Đến giờ, mỗi khi nhớ lại…
Tôi vẫn tự hỏi:
Nếu hôm đó tôi không lục tủ…
Nếu tôi không biết sự thật…
Liệu tôi có sống thanh thản hơn không?
Hay… lại mãi mang theo một món nợ vô hình… đến hết đời?
