Bạn trai vừa vào tập đoàn lớn đã đá tôi, tôi bình tĩnh đi tìm Chủ tịch: “Mẹ, giúp con sa thải một người.”
Nhưng tôi quẹt thẻ, thuận lợi đi qua cổng kiểm soát yêu cầu xác thực hai lớp.
Cô gái mặc vest ở quầy lễ tân nhìn thấy tôi thì hơi sững người, sau đó lập tức nở nụ cười chuyên nghiệp.
“Chào cô, xin hỏi cô có hẹn trước không ạ?”
“Tôi muốn gặp Chủ tịch Thẩm.”
“Xin hỏi cô muốn gặp vị Chủ tịch Thẩm nào? Cô có lịch hẹn trước không ạ?”
Nụ cười trên môi cô gái không đổi, nhưng ánh mắt đã mang theo vài phần dò xét.
Cũng chẳng trách cô ấy được.
Tập đoàn này có rất nhiều thành viên hội đồng quản trị, nhưng người mang họ Thẩm ngồi ở vị trí Chủ tịch thì chỉ có một.
“Bà Thẩm Tĩnh Nghi.”
Tôi bình tĩnh nói:
“Tôi không có hẹn. Nhưng cô có thể gọi đến văn phòng Chủ tịch, nói Thẩm Minh Vi muốn gặp bà ấy.”
Ánh mắt cô gái khẽ thay đổi, ngón tay đặt trên hệ thống liên lạc nội bộ có chút do dự.
Đúng lúc này, một người phụ nữ trung niên mặc vest xám đậm, khí chất sắc sảo bước ra từ khu vực thang máy.
Vừa nhìn thấy tôi, bà lập tức khựng lại, vẻ mặt hiện rõ sự ngạc nhiên.
“Minh Vi?”
Bà nhanh chóng bước tới.
“Sao cháu lại đến đây? Cũng không báo trước một tiếng.”
“Dì Phương.”
Tôi khẽ gật đầu với bà.
Dì Phương là thư ký trưởng của Chủ tịch, đã theo mẹ tôi hơn mười năm.
“Cháu đến tìm mẹ. Có chút chuyện.”
Dì Phương lập tức quay sang nói với lễ tân:
“Đây là con gái của Chủ tịch Thẩm.”
Sau đó bà nhìn tôi, giọng dịu xuống:
“Chủ tịch Thẩm đang họp, khoảng hai mươi phút nữa mới xong. Cháu lên văn phòng đợi bà ấy trước nhé?”
“Vâng, cảm ơn dì Phương.”
Tôi theo dì Phương vào thang máy chuyên dụng.
Thang máy từ từ đi lên, những con số trên bảng hiển thị liên tục thay đổi.
Tôi có thể cảm nhận được tim mình đang đập hơi nhanh, nhưng đôi tay vẫn rất vững.
Qua vách thang máy sáng bóng như gương, dì Phương nhìn tôi.
“Minh Vi, lâu lắm rồi cháu không tới đây. Lần trước dì gặp cháu hình như vẫn là tiệc thường niên năm ngoái.”
Giọng bà mang theo sự quan tâm của một người lớn.
“Sắc mặt cháu không được tốt lắm. Không có chuyện gì chứ?”
“Không sao đâu dì Phương. Chỉ là gần đây hơi bận thôi.”
Tôi cố nặn ra một nụ cười.
Thang máy dừng ở tầng cao nhất.
Cửa mở ra, trước mắt là một hành lang rộng rãi, yên tĩnh, trải thảm dày.
Văn phòng Chủ tịch nằm ở cuối hành lang.
Dì Phương đẩy cửa giúp tôi.
Cửa kính sát đất khổng lồ thu trọn đường chân trời của thành phố vào tầm mắt.
Văn phòng rộng rãi, tối giản. Ngoài những món đồ nội thất cần thiết và vài chậu cây xanh, gần như không có bất kỳ vật trang trí thừa thãi nào.
Rất giống mẹ tôi.
Hiệu suất cao, dứt khoát, không có lấy một chút cảm xúc dư thừa.
“Cháu ngồi đi. Dì lấy nước cho cháu. Trà hay cà phê?”
“Nước ấm là được ạ, cảm ơn dì.”
Sau khi dì Phương ra ngoài, tôi ngồi xuống sofa ở khu tiếp khách, nhìn ra ngoài cửa sổ.
Từ đây có thể nhìn thấy dòng sông, cũng có thể thấy những tòa nhà phía xa trông nhỏ như những khối xếp hình.
Hơn bốn năm trước, lần đầu tiên Cố Châu giành được cơ hội thực tập hè tại tập đoàn này, anh đã vui đến mức ôm tôi xoay mấy vòng.
Anh nói:
“Minh Vi, đợi sau này anh vào được một công ty lớn thế này, kiếm được tiền rồi, chúng ta sẽ mua một căn nhà thật lớn!”
Sau đó kỳ thực tập kết thúc, anh không được giữ lại.
Anh suy sụp suốt một thời gian.
Là tôi ở bên anh sửa CV, luyện phỏng vấn, động viên anh đừng bỏ cuộc.
Đợt tuyển dụng mùa thu năm ngoái, anh lại nộp hồ sơ vào tập đoàn này.
Sau khi vượt qua hết vòng tuyển chọn này đến vòng tuyển chọn khác, cuối cùng anh cũng nhận được thư mời làm việc.
Ngày nhận được email, anh đã khóc.
Anh nói bao nhiêu năm cố gắng cuối cùng cũng không uổng phí.
Anh nói cuối cùng anh cũng có thể cho tôi một tương lai tốt đẹp hơn.
Sau đó…
Đến ngày thứ bảy đi làm, anh gửi cho tôi một tin nhắn chia tay.
Cửa văn phòng bị đẩy ra.
Tôi hoàn hồn.
Mẹ tôi, Thẩm Tĩnh Nghi, bước vào.
Bà mặc bộ vest váy màu xanh navy, mái tóc búi gọn gàng sau đầu, không một sợi rối.
Ngoài năm mươi tuổi, ánh mắt bà vẫn sắc bén, dáng người thẳng tắp.
Nhìn thấy tôi, bước chân bà cũng không dừng lại mà đi thẳng tới sau bàn làm việc rồi ngồi xuống.
“Sao đột nhiên lại tới đây? Không thể nói qua điện thoại à?”
Giọng bà vẫn bình tĩnh như mọi khi, hoàn toàn không nghe ra cảm xúc.
“Có chút chuyện, con muốn nói trực tiếp.”
Tôi nhìn bà.
Bà ngẩng đầu, ánh mắt dừng trên mặt tôi vài giây.
“Con khóc rồi?”
“Không có.”
Tôi lập tức phủ nhận, nhưng cũng biết chẳng thể giấu được bà.
Mắt tôi rất dễ sưng, chỉ cần cảm xúc dao động một chút là có thể nhìn ra ngay.
“Công việc gặp vấn đề? Hay chuyện cá nhân?”
Bà vừa hỏi, ngón tay vừa lướt trên máy tính bảng, dường như vẫn đang xử lý email.
Nhưng tôi biết bà đang nghe.
Mối quan hệ giữa tôi và mẹ rất khó dùng hai chữ “tốt” hay “không tốt” để hình dung.
Bà và bố ly hôn khi tôi còn học cấp hai, tôi theo bà.
Bà rất bận.
Từ nhỏ đến lớn, bà cho tôi điều kiện vật chất tốt nhất, nhưng thời gian ở bên tôi rất ít, những cuộc trò chuyện giữa hai mẹ con lại càng ít hơn.
Bà quen giải quyết vấn đề, chứ không quen xử lý cảm xúc.
Từ chuyện tôi chọn ngành đại học, tìm việc cho đến yêu đương, bà hiếm khi can thiệp, chỉ đưa ra những lời khuyên mang tính giới hạn cuối cùng.
Chúng tôi giống như hai người cộng sự sống chung dưới một mái nhà.
Khách sáo, nhưng xa cách.
“Đều không phải.”
Tôi hít sâu một hơi, những ngón tay vô thức siết lấy góc áo khoác.
“Mẹ, giúp con sa thải một người.”
Ngón tay bà khựng lại.
Bà ngẩng đầu, lần này mới thật sự nhìn thẳng vào tôi.
“Sa thải ai? Vì sao?”
Giọng bà không có vẻ kinh ngạc, chỉ có sự dò hỏi.
“Nhân viên mới của bộ phận đầu tư, tên Cố Châu. Tuần trước vừa vào làm.”
Tôi nói rất rõ ràng từng chữ:
“Anh ta là bạn trai con. Bọn con yêu nhau bốn năm.”
“Ngày thứ bảy sau khi vào công ty của mẹ, anh ta gửi tin nhắn chia tay con.”
Văn phòng rơi vào im lặng trong giây lát.
Chỉ còn tiếng gió khe khẽ của điều hòa trung tâm.
Mẹ tôi ngả người ra sau, tựa vào lưng ghế.
Bà nhìn tôi, trên mặt không có biểu cảm gì.
“Vậy nên con muốn mẹ lợi dụng chức quyền sa thải cậu ta để trả đũa?”
Giọng bà rất bình thản.
“Vâng.”
Tôi thừa nhận.
“Lý do chỉ vì cậu ta chia tay con?”
“Nếu chỉ là hết yêu rồi chia tay, con không có gì để nói.”
Tôi nghe thấy giọng mình hơi run, nhưng vẫn cố kìm lại.
“Nhưng anh ta chọn cách tệ nhất.”
“Một tin nhắn, sau đó biến mất.”
“Bốn năm tình cảm, đến cả sự tôn trọng tối thiểu là gặp mặt nói cho rõ ràng cũng không có.”
“Mẹ biết như vậy gọi là gì không?”
“Là không có trách nhiệm, nhân phẩm có vấn đề.”
“Mẹ, mẹ biết như vậy gọi là gì không?”
“Là không có trách nhiệm, nhân phẩm có vấn đề.”
Mẹ tôi trả lời rất nhanh.
“Đúng.”
Tôi gật đầu.
“Nhưng như vậy vẫn chưa đủ để trở thành lý do chính đáng cho việc sa thải.”
Mẹ tôi nói, giọng điệu hoàn toàn công tư phân minh.
“Quy định nhân sự của tập đoàn rất nghiêm ngặt. Muốn sa thải nhân viên phải có căn cứ phù hợp với quy định.”
“Vấn đề tình cảm cá nhân không thuộc phạm vi quản lý của công ty.”
“Vậy thì tìm một lý do đi.”
Tôi nhìn chằm chằm bà.
“Không vượt qua đánh giá thử việc, điều tra lý lịch có vấn đề, hoặc bất cứ lý do nào cũng được.”
“Mẹ là chủ tịch, kiểu gì chẳng có cách.”
Mẹ im lặng nhìn tôi.
Ánh mắt của bà rất có sức nặng.
Nó khiến tôi nhớ đến hồi nhỏ mỗi lần thi không tốt, bà cũng nhìn tôi như thế.
Không nói gì cả.
Cứ nhìn cho đến khi tôi không chịu nổi nữa, tự mình khai hết mọi chuyện.
“Minh Vi.”
Cuối cùng bà cũng lên tiếng, giọng dịu xuống đôi chút.
“Con hai mươi tám tuổi rồi, không còn là trẻ con nữa.”
“Chuyện tình cảm gặp trắc trở, mẹ hiểu.”
“Nhưng dùng cách này để giải quyết vấn đề không giống chuyện con sẽ làm.”
“Vậy thế nào mới giống chuyện con sẽ làm?”
Tôi hỏi ngược lại, cổ họng hơi nghẹn.
“Tự trốn đi khóc?”
“Giả vờ như chưa từng có chuyện gì xảy ra?”
“Hay rộng lượng chúc anh ta tiền đồ rộng mở?”
Tôi lắc đầu.
“Con không làm được.”
“Con rất tức giận, mẹ.”
“Con tức vì anh ta đối xử với con như vậy.”
“Nhưng con càng tức bản thân mình giống như một kẻ ngốc.”
Bốn năm.
Tôi ở bên anh từ một sinh viên mới tốt nghiệp còn non nớt, cho đến ngày hôm nay, khi anh cuối cùng cũng chen chân được vào một tập đoàn hàng đầu.
Chúng tôi từng trải qua rất nhiều ngày tháng khó khăn.
Từng chen chúc trong căn nhà thuê chung, từng vì tiết kiệm tiền mà tự nấu cơm, từng cãi nhau rồi lại làm hòa.
Tôi cứ nghĩ chúng tôi là đồng đội.
Là hai người có thể dìu nhau đi tiếp.
Nhưng kết quả, anh vừa bước lên một bậc thang trông có vẻ hào nhoáng hơn, đã không chút do dự đẩy tôi ra khỏi cuộc đời mình.
“Sa thải cậu ta rồi thì sao?”
Mẹ tôi hỏi.
“Con sẽ cảm thấy dễ chịu hơn à?”
“Con không biết.”
Tôi thành thật đáp.
“Nhưng ít nhất, con không muốn anh ta cảm thấy mình có thể đối xử với người khác như thế, rồi vẫn chẳng phải trả bất cứ cái giá nào mà có được tất cả.”
Mẹ không nói gì.
Bà cầm cây bút máy trên bàn lên, chậm rãi xoay giữa những ngón tay.
Đó là thói quen của bà mỗi khi suy nghĩ.
“Cố Châu.”
Bà đọc lại cái tên ấy một lần.
“Nhân viên mới của bộ phận đầu tư. Tuần trước vừa làm thủ tục nhận việc.”
“Mẹ biết anh ta?” Tôi hỏi.
“Không biết. Nhưng mỗi năm khi có nhân viên mới vào làm, phòng nhân sự đều gửi cho mẹ một danh sách và bản đánh giá sơ bộ.”
Bà đặt bút xuống.
“Cố Châu có thành tích tuyển dụng rất xuất sắc, đánh giá qua mấy vòng phỏng vấn đều rất cao.”
“Là người được chính giám đốc bộ phận đầu tư đích thân chỉ định tuyển vào.”
Bà nhìn tôi.
“Nói cách khác, cậu ta thực sự có năng lực.”
“Công ty tuyển cậu ta vì coi trọng tiềm năng của cậu ta.”
Tim tôi như bị kim châm một cái.
Đúng vậy.
Anh vẫn luôn rất xuất sắc.
Thông minh, chăm chỉ, có tham vọng.
Đó cũng chính là điều từng thu hút tôi.
Chỉ là tôi chưa từng nghĩ tới, cuối cùng tham vọng của anh lại gạt tôi ra khỏi tương lai của anh.
“Vậy nên chỉ cần anh ta là nhân tài, cho dù nhân phẩm có vấn đề, công ty cũng không quan tâm, đúng không?”
Giọng tôi lạnh xuống.
“Công ty coi trọng giá trị mà cậu ta có thể tạo ra.”
Giọng mẹ vẫn bình tĩnh như cũ.
“Đạo đức cá nhân, chỉ cần không vi phạm pháp luật, không ảnh hưởng đến công việc, thông thường công ty sẽ không can thiệp.”
“Đây chính là hiện thực, Minh Vi.”
“Hiện thực.”
Hai chữ ấy giống như một chậu nước đá dội thẳng từ đầu xuống người tôi.
Phải.
Đây chính là hiện thực.
Tình cảm là tình cảm, lợi ích là lợi ích.
Thế giới của người trưởng thành luôn phân chia mọi thứ rất rõ ràng.
Đột nhiên tôi cảm thấy hơi mệt, cũng thấy chuyện này chẳng còn ý nghĩa gì nữa.
Tôi chạy tới đây để làm gì?
Cầu cứu mẹ mình, nhờ bà dùng quyền lực để trả đũa bạn trai cũ sao?
Bản thân chuyện này đã rất trẻ con rồi.
Giống như học sinh tiểu học đánh nhau không thắng, liền chạy về nhà gọi phụ huynh.
Tôi cúi đầu nhìn những ngón tay đang siết chặt vào nhau.
Móng tay bấm sâu vào lòng bàn tay, hơi đau.
“Con hiểu rồi.”
Tôi nghe thấy giọng mình khô khốc.
Tôi đứng dậy.
“Xin lỗi vì đã làm phiền mẹ làm việc. Con đi trước.”
“Ngồi xuống.”
Mẹ tôi nói.
Tôi vẫn đứng yên.
“Thẩm Minh Vi, mẹ bảo con ngồi xuống.”
Giọng bà nặng hơn, mang theo sự uy nghiêm không cho phép phản bác.
Tôi do dự một chút, cuối cùng vẫn ngồi trở lại sofa.
“Kể chi tiết toàn bộ đầu đuôi câu chuyện cho mẹ nghe.”
Bà nhìn tôi.
“Từ lúc hai đứa quen nhau thế nào cho đến lúc chia tay. Đừng mang cảm xúc vào, chỉ kể lại sự thật.”
Tôi sững người.
Không ngờ bà lại muốn nghe chuyện này.
Tôi cứ tưởng bà sẽ thẳng thừng từ chối tôi, hoặc dạy dỗ tôi một trận, bảo tôi trưởng thành lên một chút.
“Mẹ…”
“Nói đi.”
Bà nâng tách trà lên nhấp một ngụm.
“Mẹ có nửa tiếng trống.”
Tôi nhìn bà.
Trên mặt bà không có biểu cảm gì đặc biệt, nhưng ánh mắt lại rất chăm chú.
Là tư thế thực sự muốn lắng nghe.
Kỳ lạ thật.
Ngay khoảnh khắc ấy, sống mũi tôi bỗng cay cay.
Tôi cố đè cảm giác chua xót xuống, bắt đầu kể.
Từ bữa tiệc sinh nhật của một người bạn bốn năm trước.
Khi ấy tôi vừa tốt nghiệp cao học, đang làm trợ lý tại một công ty thiết kế.
Cố Châu là bạn học của bạn tôi, học tài chính, nhỏ hơn tôi một tuổi.
Trong bữa tiệc, anh rất hoạt bát, vừa kể chuyện cười vừa biết quan tâm đến tất cả mọi người.
Lúc tan tiệc, anh chủ động đề nghị đưa tôi về nhà.
Sau đó anh bắt đầu hẹn tôi đi chơi.
Xem phim, ăn cơm, dạo quanh trường học.
Anh rất tinh tế, nhớ rõ những sở thích của tôi.
Những hôm tôi tăng ca, anh sẽ mang đồ ăn khuya tới.
Ngày mưa, anh sẽ cầm ô đến đón.
Khi ấy anh cũng chẳng có bao nhiêu tiền, nhưng luôn sẵn lòng bỏ công sức và tâm tư vì tôi.
Từ nhỏ tôi đã sống cùng mẹ, quen với việc tự mình giải quyết tất cả mọi chuyện.
Sự quan tâm của Cố Châu khiến tôi cảm thấy rất ấm áp.
Chúng tôi ở bên nhau.
Hai năm đầu rất ngọt ngào.
Sau khi tốt nghiệp thạc sĩ, anh tìm việc không thuận lợi, tinh thần sa sút.
Tôi động viên anh, ủng hộ anh.
Điều kiện gia đình anh bình thường, anh cũng ngại cứ mãi xin tiền bố mẹ.
Lương của tôi khi ấy cũng không cao, nhưng tôi chủ động gánh thêm một phần tiền thuê nhà và chi phí sinh hoạt để anh bớt áp lực.
Anh từng nói rất nhiều lần rằng, đợi sau này anh thành công, nhất định sẽ để tôi sống những ngày tháng tốt đẹp.