Tôi gặp mẹ vợ tương lai… lần đầu tiên… khi bà đang ngồi co ro trước cổng chợ, tay cầm chiếc bát nhựa sứt mẻ.
Nhưng lúc đó, tôi không hề biết… đó là mẹ của người con gái tôi yêu.
Tôi và Linh quen nhau trong một buổi tối rất bình thường.
Cô ấy không phải kiểu con gái nổi bật ngay từ cái nhìn đầu tiên. Không quá xinh, không ăn mặc cầu kỳ, nhưng có một thứ gì đó rất dịu dàng, khiến người ta muốn lại gần.
Chúng tôi yêu nhau gần hai năm.
Một tình yêu không ồn ào, không kịch tính.
Chỉ là những buổi tối cùng nhau ăn cơm, những lần cô ấy nhắc tôi mặc thêm áo khi trời lạnh, và những tin nhắn “về đến nhà chưa?” mỗi ngày.
Tôi từng nghĩ… nếu có cưới, thì chắc chắn là cưới Linh.
Nhưng có một điều khiến tôi luôn lăn tăn.
Gia đình cô ấy.
Linh rất ít khi nhắc đến mẹ.
Mỗi lần tôi hỏi, cô chỉ cười:
“Mẹ em… hơi khó tính.”
“Hơi là thế nào?”
“Sau này anh gặp sẽ biết.”
Tôi không nghĩ nhiều.
Cho đến cái ngày… tôi thực sự “gặp”.
Hôm đó, tôi đi qua chợ sau giờ làm.
Trời mưa lất phất.
Ngay trước cổng chợ, có một người phụ nữ ngồi bệt xuống đất.
Quần áo rách.
Tóc rối.
Tay run run cầm chiếc bát.
“Cậu ơi… cho tôi xin chút gì…”
Tôi dừng lại.
Không phải vì thương hại.
Mà vì ánh mắt của bà.
Không giống những người ăn xin khác.
Không van nài.
Không khúm núm.
Chỉ là… mệt mỏi.
Tôi móc ví.
Không nhiều.
Chỉ vài chục nghìn.
Đặt vào tay bà.
Bà nhìn tôi.
Rất lâu.
Rồi nói:
“Cậu… có vẻ là người tốt.”
Tôi cười.
“Không hẳn.”
“Cậu có người yêu chưa?”
Câu hỏi bất ngờ khiến tôi hơi khựng lại.
“Có rồi ạ.”
“Yêu thật lòng không?”
Tôi không hiểu sao… lại trả lời:
“Có.”
Bà gật đầu.
“Vậy thì… đừng làm nó khóc.”
Tôi hơi ngạc nhiên.
“Dạ?”
Bà không nói gì thêm.
Chỉ cúi đầu.
Tôi kể lại chuyện đó cho Linh.
Cô ấy im lặng.
Một lúc lâu.
“Anh… thấy bà ấy thế nào?”
“Khó nói. Nhưng không giống người ăn xin bình thường.”
Linh gật đầu.
Không nói gì thêm.
Nhưng từ hôm đó… cô ấy có vẻ suy nghĩ nhiều hơn.
Một tuần sau, Linh nói:
“Cuối tuần này… anh về nhà em nhé.”
Tôi bất ngờ.
“Gặp gia đình?”
“Ừ.”
Tôi hơi hồi hộp.
“Anh chuẩn bị gì không?”
“Không cần. Cứ là anh thôi.”
Câu nói đó… khiến tôi yên tâm phần nào.
Ngày hôm đó, tôi ăn mặc chỉnh tề.
Mua ít quà.
Lòng vừa hồi hộp, vừa háo hức.
Nhưng khi đến nơi…
Tôi sững người.
Người phụ nữ ngồi trong nhà… chính là bà cụ ăn xin hôm trước.
Tôi đứng chết lặng ở cửa.
Không nói được gì.
Linh nhìn tôi.
“Anh vào đi.”
Tôi bước vào.
Đầu óc quay cuồng.
“Đây… là mẹ em.”
Tôi nhìn bà.
Bà cũng nhìn tôi.
Ánh mắt… không còn mệt mỏi như hôm trước.
Mà sắc lạnh.
“Lại gặp rồi.”
Tôi nuốt khan.
“Dạ…”
Không khí… trở nên nặng nề.
Bữa cơm hôm đó… là bữa cơm khó nuốt nhất trong đời tôi.
Mẹ Linh không nói nhiều.
Chỉ quan sát.
Từng cử chỉ.
Từng lời nói.
Tôi cảm thấy như mình đang bị… soi xét.
Sau bữa ăn, bà gọi tôi ra sân.
“Cậu biết tôi là ai chưa?”
“Dạ… là mẹ Linh.”
“Còn gì nữa?”
Tôi im lặng.
Bà cười nhạt.
“Cậu có thắc mắc… tại sao tôi lại giả làm ăn xin không?”
Tôi gật đầu.
“Có.”
“Để thử cậu.”
Tim tôi đập mạnh.
“Thử… cháu?”
“Ừ.”
Bà nhìn thẳng vào mắt tôi.
“Tôi muốn biết… cậu đối xử với người yếu thế như thế nào.”
Tôi không biết nói gì.
“Cậu không xua đuổi. Không khinh thường. Cũng không tỏ ra ban ơn.”
Bà gật đầu.
“Cũng tạm.”
Tôi thở nhẹ.
Nhưng bà nói tiếp:
“Nhưng như vậy… chưa đủ.”
Tôi sững lại.
“Dạ?”
“Làm con rể tôi… không chỉ cần tử tế với người lạ.”
“Vậy còn gì nữa ạ?”
Bà nhìn vào trong nhà.
Nơi Linh đang dọn dẹp.
“Còn phải chịu được áp lực.”
Tôi không hiểu hết câu nói đó… cho đến những ngày sau.
Mẹ Linh bắt đầu can thiệp vào mọi thứ.
Công việc của tôi.
Thu nhập của tôi.
Gia đình tôi.
“Lương cậu thế này… nuôi nổi con gái tôi không?”
“Cậu có nhà chưa?”
“Cậu định cưới mà không có gì trong tay à?”
Tôi cố gắng trả lời.
Nhẫn nhịn.
Vì Linh.
Nhưng dần dần… tôi cảm thấy mệt.
Cao trào đến vào một buổi tối.
Mẹ Linh gọi tôi đến.
“Cậu có thật sự yêu con bé không?”
“Có.”
“Vậy thì chia tay đi.”
Tôi chết lặng.
“Dạ?”
“Cậu không đủ điều kiện.”
Tôi siết chặt tay.
“Bác nói vậy là sao?”
“Tôi không muốn con gái tôi khổ.”
“Cháu sẽ cố gắng.”
“Bao lâu?” Bà cười, “Năm năm? Mười năm?”
Tôi không trả lời được.
“Cậu tốt. Nhưng tốt… không đủ.”
Câu nói đó… như một nhát dao.
Tôi về.
Đêm đó, tôi không ngủ.
Tôi nghĩ đến Linh.
Nghĩ đến những gì mẹ cô ấy nói.
Có đúng không?
Tôi có đủ khả năng… để cho cô ấy một cuộc sống tốt?
Hay tôi chỉ đang ích kỷ… giữ cô ấy bên mình?
Ngày hôm sau, tôi gặp Linh.
“Anh muốn chia tay.”
Cô ấy sững người.
“Vì mẹ em?”
“Không. Vì anh.”
“Anh nói dối.”
Tôi im lặng.
Cô ấy khóc.
“Anh cũng giống như những gì mẹ em nói… không đủ dũng khí.”
Tôi không phản bác.
Chúng tôi chia tay.
Một cách đau đớn.
Nhưng… im lặng.
Ba năm sau.
Tôi có công việc tốt hơn.
Ổn định hơn.
Tôi quay lại tìm Linh.
Nhưng…
Cô ấy đã đi nước ngoài.
Không để lại liên lạc.
Tôi tìm đến mẹ cô ấy.
Bà nhìn tôi.
“Cậu quay lại làm gì?”
“Cháu muốn biết… Linh ở đâu.”
Bà im lặng.
Một lúc lâu.
Rồi nói:
“Cậu vẫn còn yêu nó?”
“Có.”
“Sau tất cả?”
“Vâng.”
Bà thở dài.
“Cậu biết không… ngày đó tôi ép cậu chia tay… không phải vì cậu nghèo.”
Tôi sững lại.
“Vậy vì sao?”
“Vì tôi muốn xem… cậu có đủ bản lĩnh để giữ con bé không.”
Tim tôi thắt lại.
“Và… cháu đã thất bại.”
Bà gật đầu.
“Cậu buông tay quá dễ.”
Tôi cười chua chát.
“Bác bảo cháu không đủ… cháu tin.”
“Đó là lỗi của cậu.”
Tôi đứng đó.
Không biết nên trách ai.
Bà.
Hay chính mình.
Câu chuyện của tôi… nếu kể ra…
Sẽ có người nói mẹ Linh quá đáng.
Có người lại nói… bà chỉ muốn thử lòng.
Cũng có người sẽ trách tôi… không đủ kiên định.
Còn tôi?
Tôi chỉ biết…
Trong tình yêu…
Không phải lúc nào người tốt cũng giữ được người mình yêu.
Và đôi khi…
Thử thách lớn nhất…
Không phải là người khác đặt ra.
Mà là… chính sự do dự của mình.
