CÂU CHUYỆN HƯ CÂU DO TRÍ TUỆ NHÂN TẠO AI VIẾT, KHÔNG PHẢI CHUYỆN NGOÀI ĐỜI THỰC, CHỈ MANG TÍNH CHẤT GIẢI TRÍ, CHIÊM NGHIỆM
HƠN 20 NĂM GÓA VỢ, TÔI MỘT MÌNH NUÔI BA CON GÁI KHÔN LỚN. HÀNG XÓM AI CŨNG KHUYÊN ĐI BƯỚC NỮA, NHƯNG TÔI CHỈ CÓ MỘT CÂU TRẢ LỜI: “CÁC CON CÒN CẦN BỐ, TÔI KHÔNG THỂ NGHĨ ĐẾN CHUYỆN RIÊNG.” ĐẾN KHI BA ĐỨA CON TRƯỞNG THÀNH, MỘT NGƯỜI HÀNG XÓM TÌM ĐẾN VÀ NÓI MỘT CÂU KHIẾN TÔI LẶNG NGƯỜI…
Tôi năm nay đã bước sang tuổi 63.
Ngày nào cũng vậy, cứ khoảng năm giờ sáng là tôi thức dậy. Việc đầu tiên là mở cửa, cầm chổi quét khoảng sân trước nhà, sau đó đun nước pha trà rồi ngồi lặng lẽ ngắm bình minh. Ngôi nhà nhỏ ở một vùng quê ven thành phố giờ đã được các con sửa chữa, xây dựng lại khang trang hơn trước rất nhiều. Thế nhưng, tôi vẫn giữ thói quen ngồi trên chiếc ghế gỗ đã cũ, thứ mà người vợ quá cố của tôi từng dành dụm tiền mua ở một phiên chợ huyện hơn hai mươi năm về trước.
Chiếc ghế ấy đã sờn màu, một bên chân còn được đóng thêm miếng gỗ để khỏi cập kênh. Các con nhiều lần bảo tôi thay cái mới, nhưng tôi đều từ chối.
Bởi mỗi lần ngồi xuống đó, tôi lại nhớ đến người phụ nữ đã cùng mình đi qua những năm tháng nghèo khó.
Và cũng nhớ đến những lời mà suốt hơn hai mươi năm qua tôi đã nghe không biết bao nhiêu lần.
“Ông mới ngoài bốn mươi, sao không tìm người bầu bạn?”
“Ba đứa con toàn con gái, sau này chúng lấy chồng hết thì ông trông cậy vào ai?”
“Đàn ông mà cứ sống một mình như thế, tuổi già khổ lắm!”
Ngày đầu tiên nghe những lời ấy, tôi buồn. Nghe thêm vài năm, tôi chỉ im lặng. Còn bây giờ, khi đã đi qua gần hết nửa đời người, tôi chỉ nhẹ nhàng mỉm cười.
Không phải vì tôi không hiểu nỗi cô đơn là gì.
Mà bởi tôi chưa từng cảm thấy lựa chọn năm xưa của mình là sai lầm.
…
Hai mươi mốt năm trước, vợ tôi qua đời sau một thời gian dài chống chọi với căn bệnh hiểm nghèo.
Ngày đưa bà ấy vào bệnh viện tỉnh, con gái út mới tròn năm tuổi, con thứ hai vừa lên tám, còn con cả cũng chỉ mới mười một tuổi.
Trước khi rời xa cha con tôi, bà ấy cố gắng nắm lấy bàn tay tôi, giọng yếu ớt đến mức tôi phải ghé sát tai mới nghe được.
“Ông cố gắng chăm sóc các con giúp tôi… Đừng để chúng phải chịu thiệt thòi.”
Tôi chưa kịp nói với bà ấy rằng cứ yên tâm, tôi sẽ lo cho các con, thì bàn tay ấy đã dần buông lỏng.
Đó cũng là lần cuối cùng tôi được nghe giọng nói của vợ.
Sau đám tang, căn nhà vốn lúc nào cũng rộn ràng tiếng cười bỗng trở nên trống trải đến lạ.
Đứa út tối nào cũng ôm chiếc áo của mẹ, nằm khóc thút thít. Con thứ hai ít nói hơn trước, thường ngồi bên cửa sổ nhìn ra ngoài, ai hỏi gì cũng chỉ lắc đầu. Còn con gái lớn, dù mới mười một tuổi, đã biết tự giác nấu cơm, chăm sóc các em và cố tỏ ra mạnh mẽ trước mặt tôi.
Có những đêm, cả bốn cha con nằm trên chiếc giường cũ. Hai đứa nhỏ ôm lấy tôi, còn con lớn nằm bên cạnh, thỉnh thoảng lại đưa tay lau nước mắt.
Chúng nhớ mẹ.
Tôi cũng nhớ bà ấy đến quặn lòng.
Nhưng mỗi khi thấy các con nhìn mình, tôi lại cố nuốt nước mắt vào trong. Tôi sợ chỉ cần mình bật khóc, ba đứa trẻ sẽ càng cảm thấy mất mát nhiều hơn.
…
Khoảng hai tháng sau ngày vợ mất, những người quen bắt đầu tìm đến khuyên tôi chuyện tái hôn.
Người thì giới thiệu một phụ nữ góa chồng, người lại bảo có cô hàng xóm ở xã bên rất đảm đang, hiền lành.
Ai cũng có lý lẽ riêng:
“Đàn ông một mình nuôi ba đứa con nhỏ vất vả lắm.”
“Trẻ con không có mẹ thiệt thòi đủ đường.”
“Ông phải nghĩ cho bản thân, chứ cứ thế này đến bao giờ?”
Thú thật, tôi cũng từng suy nghĩ về chuyện đó.
Không phải vì muốn tìm một người thay thế vợ mình, mà bởi tôi lo ba đứa trẻ lớn lên thiếu bàn tay chăm sóc của phụ nữ.
Tôi đã gặp gỡ vài người theo lời giới thiệu. Có người thực sự tốt bụng, có người cũng rất thương trẻ nhỏ. Nhưng cũng có những người khiến tôi phải suy nghĩ lại.
Vừa ngồi xuống, một người đã hỏi:
“Anh có nhà cửa riêng chưa? Thu nhập mỗi tháng được bao nhiêu?”
Người khác lại thắc mắc:
“Nếu sau này chúng ta cưới nhau, ba đứa nhỏ ai sẽ lo? Tôi không thể suốt ngày quanh quẩn với trẻ con được.”
Thậm chí có người còn thẳng thừng đề nghị tôi gửi hai đứa nhỏ về nhà ông bà nội, chỉ giữ lại đứa lớn.
Tôi nghe xong, không tranh cãi, chỉ đứng lên xin phép ra về.
Trên đường trở về, tôi nghĩ rất lâu.
Vợ mình vừa mất chưa được bao lâu. Các con vẫn còn ngơ ngác, đêm nào cũng gọi mẹ trong giấc ngủ. Nếu lúc này tôi đưa một người xa lạ về nhà, liệu chúng có cảm thấy mình bị bỏ rơi không?
Cuối cùng, tôi quyết định không gặp ai nữa.
Tôi tự nhủ với lòng:
“Đây là con của mình. Dù có khó khăn đến đâu, mình cũng phải tự tay nuôi chúng trưởng thành.”
…
Ngày ấy, tôi làm nghề sửa chữa điện dân dụng.
Công việc chẳng ổn định, hôm có khách thì làm từ sáng đến tối, hôm không có ai gọi thì ngồi chờ cả ngày. Tiền kiếm được chỉ vừa đủ trang trải sinh hoạt.
Mỗi sáng, tôi gửi con út sang nhà bà ngoại, hai đứa lớn tự đi học. Chiều đến, tôi tranh thủ hoàn thành công việc rồi chạy về đón con.
Có lần, tôi đang sửa đường dây điện trên mái một căn nhà ở xã bên thì nhận được điện thoại từ trường học.
Cô giáo thông báo con út sốt cao, người mệt lả, đang nằm ở phòng y tế.
Tôi lập tức thu dọn đồ nghề, bỏ dở công việc rồi phóng xe hơn mười cây số về trường.
Khách hàng hôm ấy rất tức giận, không muốn thanh toán tiền công vì tôi bỏ việc giữa chừng. Tôi cũng chẳng buồn giải thích.
Trong đầu tôi lúc đó chỉ có một suy nghĩ: con mình đang ốm, phải về ngay.
Tôi đến trường, bế con lên xe, đưa thẳng vào trạm y tế rồi ngồi bên cạnh suốt buổi chiều.
Nhìn khuôn mặt đỏ bừng vì sốt của con, tôi chỉ ước giá như mẹ nó còn sống, ít nhất con bé đã có người để dựa vào mỗi khi đau ốm.
…
Những năm tháng ấy, gia đình tôi nghèo đến mức có những lúc bữa cơm chỉ có rau luộc và bát nước mắm.
Có một tuần, trong nhà gần như chẳng còn tiền mua thức ăn. Tôi phải vay tạm người quen ít gạo, mua thêm chai nước mắm để cả nhà cầm cự.
Hôm ấy, tôi mua được một ít thịt lợn. Chỉ có vài miếng nhỏ nhưng tôi vẫn cố chia đều vào bát cho ba đứa con.
Con gái lớn nhìn bát cơm của tôi, thấy chỉ có cơm trắng với ít rau thì hỏi:
“Bố không thích ăn thịt hả bố?”
Tôi cười, giả vờ thản nhiên:
“Bố đang phải kiêng thịt. Các con ăn đi, bố ăn rau cũng được.”
Con bé không hỏi thêm, nhưng tôi biết nó đã hiểu.
Thật ra hôm đó, cả nhà chỉ có đúng một phần thịt nhỏ. Tôi đã nhường hết cho các con, còn mình ăn cơm trắng chan nước rau.
Đêm ấy, bụng đói cồn cào, tôi nằm mãi không ngủ được.
Nhưng nhìn ba đứa trẻ nằm cạnh nhau, đứa út ôm con gấu bông cũ, hai đứa lớn ngủ ngon lành sau một ngày đến trường, tôi lại thấy lòng mình nhẹ nhõm.
Chỉ cần chúng được no bụng, được đi học và khỏe mạnh, tôi chịu khổ thêm một chút cũng chẳng sao.
…
Điều khiến tôi tự hào nhất trong suốt những năm tháng nuôi con không phải là thành tích học tập của chúng, mà là tình cảm chị em dành cho nhau.
Con gái lớn tên Nguyễn Thùy Dương. Đi học về, con bé thường vào bếp nấu cơm, tranh thủ giặt vài bộ quần áo cho các em.
Con thứ hai là Nguyễn Minh Anh, tính tình điềm đạm, biết thu dọn nhà cửa, phơi quần áo và chăm em út học bài.
Còn cô út Nguyễn Ngọc Hà, dù nhỏ tuổi nhất nhưng cũng biết quét sân, lau bàn và tự giác làm những việc vừa sức.
Tôi chưa bao giờ bắt buộc các con phải làm những việc ấy. Chúng tự nhìn thấy bố vất vả nên thương bố mà san sẻ.
Một buổi tối, khi tôi vừa đi làm về, nghe thấy con út hỏi chị cả:
“Chị ơi, nhà mình có phải nghèo lắm không?”
Chị cả xoa đầu em, nhẹ nhàng đáp:
“Không đâu. Chỉ là bố đang phải làm việc vất vả hơn người khác một chút thôi. Sau này chúng ta lớn, mỗi người giúp bố một tay, nhà mình sẽ tốt hơn.”
Tôi đứng ngoài cửa, tay vẫn cầm chiếc túi đồ nghề cũ.
Nghe đến đó, mắt tôi cay xè.
Tôi quay mặt đi, giả vờ cúi xuống tháo giày để các con không nhìn thấy nước mắt.
Hóa ra, dù còn nhỏ, chúng đã hiểu chuyện đến vậy.
…
Nhiều người thường nói với tôi:
“Nuôi con gái làm gì cho vất vả. Sau này chúng đi lấy chồng, có còn ở bên ông đâu.”
Tôi chưa bao giờ đồng tình với suy nghĩ ấy.
Tôi luôn dạy các con rằng:
“Không cần phải giàu có hơn người khác, nhưng phải sống tử tế. Không cần ai cũng khen mình giỏi, chỉ cần làm việc gì cũng đừng thẹn với lương tâm.”
Và tôi cũng thường nhắc:
“Các con có thể đi bất cứ đâu, làm bất cứ công việc gì, miễn là sống tốt. Bố không cần các con phải ở bên cạnh để trả ơn. Bố chỉ mong các con đừng bao giờ đánh mất tình cảm chị em.”
Ba đứa đều ghi nhớ những lời ấy.
…
Năm Thùy Dương thi đỗ vào trường đại học y ở Hà Nội, tôi mừng đến mất ngủ.
Nhưng niềm vui chưa kéo dài được bao lâu thì tôi nhận ra khoản tiền nhập học và sinh hoạt phí là một gánh nặng lớn.
Sau khi tính toán mọi thứ, tôi vẫn còn thiếu gần hai mươi triệu đồng.
Tôi đã nghĩ đến việc bán chiếc xe máy cũ. Đó là tài sản có giá trị nhất trong nhà, cũng là phương tiện duy nhất để tôi đi làm kiếm tiền.
Biết chuyện, con bé ôm chặt lấy tôi.
“Bố đừng bán xe. Con có thể đi làm thêm, có thể xin làm gia sư. Bố đã vất vả vì chúng con quá nhiều rồi.”
Tôi nhìn đôi bàn tay gầy gò của con gái, vừa thương vừa xót.
Tôi không muốn con phải lo lắng chuyện tiền bạc khi đáng lẽ nó chỉ cần tập trung học tập.
May mắn thay, nhờ thành tích học tập tốt, con được nhà trường xét cấp học bổng hỗ trợ. Tôi cũng vay thêm một khoản nhỏ từ người thân, cuối cùng con vẫn có thể nhập học đúng hạn.
Chiếc xe máy được giữ lại, còn tôi tiếp tục những chuyến đi sửa điện mỗi ngày.
Ngày con lên thành phố, tôi đưa con ra bến xe. Trước lúc xe chạy, con còn thò đầu qua cửa kính dặn:
“Bố nhớ ăn uống đầy đủ, đừng có nhường hết thức ăn cho các em nữa.”
Tôi chỉ cười, gật đầu.
Đợi chiếc xe khuất hẳn, tôi mới lặng lẽ quay về.
…
Minh Anh, đứa con thứ hai, lại có niềm đam mê với máy tính và công nghệ.
Con học rất giỏi, luôn tự giác, chưa từng để tôi phải lo lắng chuyện điểm số.
Sau khi tốt nghiệp đại học, con nhận được học bổng toàn phần để tiếp tục chương trình học ở nước ngoài.
Ngày nhận được tin, con gọi điện về nhà, vừa khóc vừa nói:
“Bố ơi, con được đi du học rồi!”
Tôi vui đến mức đứng giữa sân cười một mình.
Nhưng khi con chuẩn bị lên đường, nó lại ôm tôi thật chặt.
“Bố, con đi mấy năm rồi con sẽ về. Con không muốn bố ở nhà một mình mãi.”
Tôi vỗ vai con:
“Con cứ yên tâm học hành. Được đi xa, được nhìn thấy thế giới là điều tốt. Bố ở nhà vẫn khỏe, không cần phải lo.”
Tôi nói vậy vì không muốn con phải mang theo nỗi lo gia đình.
Năm năm sau, Minh Anh hoàn thành chương trình học và trở về nước. Con nhận được lời mời làm việc ở một doanh nghiệp công nghệ lớn với mức lương rất tốt.
Ngày về nhà, con đặt hành lý xuống rồi ôm lấy tôi.
“Bố, con đã hứa sẽ trở về. Con không muốn chỉ gửi tiền về cho bố, con muốn được ở gần bố hơn.”
Tôi không nói được gì, chỉ vỗ nhẹ lưng con.
Tôi hiểu rằng, với con bé, lời hứa ấy chưa từng bị lãng quên.
…
Còn Ngọc Hà, cô út ngày nào từng ôm áo mẹ khóc, lớn lên lại có năng khiếu đặc biệt với hội họa và thiết kế.
Con theo học ngành kiến trúc, sau khi tốt nghiệp thì làm việc cho một công ty thiết kế nội thất.
Ngày nhận tháng lương đầu tiên, con không mua quần áo hay mỹ phẩm như những người bạn cùng tuổi, mà mang về cho tôi một đôi dép mới.
Tôi nhìn đôi dép rồi hỏi:
“Sao con lại mua cái này? Bố vẫn đi được mà.”
Con cúi xuống nhìn đôi dép cũ dưới chân tôi, bật cười:
“Bố nhìn xem, đôi dép này bố dán keo đến ba lần rồi. Lần nào con cũng thấy bố đi ra ngoài bằng nó. Bố tiết kiệm với chúng con thì được, nhưng đừng tiết kiệm đến mức chẳng chịu mua cho mình thứ gì.”
Tôi nhìn đôi dép mới trong tay, cổ họng nghẹn lại.
Tôi cứ nghĩ những việc mình làm cho các con đều nhỏ bé, chẳng ngờ chúng lại ghi nhớ từng chuyện như vậy.
…
Thời gian cứ thế trôi đi.
Hai mươi năm sau ngày vợ mất, ba đứa con gái của tôi đều đã trưởng thành và có cuộc sống ổn định.
Thùy Dương sau nhiều năm làm việc trong ngành y đã mở một phòng khám tư, chuyên khám và chăm sóc sức khỏe cho người dân trong khu vực.
Minh Anh trở thành giám đốc công nghệ tại một doanh nghiệp lớn, có công việc tốt và được đồng nghiệp kính trọng.
Ngọc Hà cũng tự thành lập một công ty thiết kế kiến trúc và nội thất nhỏ. Dù chưa phải doanh nghiệp lớn, nhưng công việc của con ngày càng phát triển.
Tất cả đều tự đi lên bằng năng lực và sự cố gắng của chính mình.
Tôi không phải người giàu có, nhưng nhìn ba đứa con trưởng thành, sống tử tế, biết yêu thương và tự lập, tôi cảm thấy mình đã nhận được món quà lớn nhất cuộc đời.
Điều khiến tôi vui hơn cả là các con chưa bao giờ quên bố.
Cuối tuần, chúng thường sắp xếp công việc để trở về nhà. Có hôm cả ba cùng về, sân nhà chật kín xe. Tiếng nói cười vang lên từ phòng khách đến tận gian bếp.
Đứa lớn mua thức ăn, đứa giữa mang thuốc bổ, đứa út thì tìm cách sửa sang những thứ trong nhà.
Tôi thường trách:
“Các con đi làm cả tuần đã mệt rồi, cuối tuần cứ ở nhà nghỉ ngơi, về đây làm gì cho vất vả?”
Thùy Dương cười:
“Ngày xưa bố đi làm cả ngày vẫn về nấu cơm cho chúng con. Bây giờ chúng con chỉ về thăm bố thôi mà bố cũng kêu mệt.”
Nghe vậy, tôi chẳng biết nói gì, chỉ cười theo.
Những người hàng xóm ngày trước từng khuyên tôi lấy vợ mới, nay mỗi lần nhìn thấy cảnh ấy lại không khỏi trầm trồ.
Có người nói:
“Ông đúng là có phúc. Ba đứa con gái đứa nào cũng thành đạt, lại hiếu thảo.”
Người khác thì bảo:
“Ngày trước tôi cứ nghĩ ông cố chấp, không chịu đi bước nữa là dại. Bây giờ nhìn lại mới thấy ông có cách sống của riêng mình.”
Thậm chí có người còn sang tận nhà xin lỗi:
“Hồi ấy tôi nói nhiều câu không phải, ông đừng để bụng nhé.”
Tôi chỉ cười hiền.
“Chuyện qua lâu rồi, nhắc lại làm gì.”
Tôi chưa bao giờ trách họ. Bởi mỗi người có một cách nhìn nhận cuộc sống, còn lựa chọn của tôi vốn dĩ chỉ cần bản thân mình hiểu là đủ.
…
Một buổi chiều cuối thu, khi tôi đang ngồi uống trà trước hiên, bác Hòa, người hàng xóm đã sống cạnh nhà tôi mấy chục năm, chậm rãi bước sang.
Bác kéo chiếc ghế đối diện, ngồi xuống rồi im lặng rất lâu.
Tôi rót cho bác một chén trà.
“Có chuyện gì mà hôm nay trông bác suy tư thế?”
Bác Hòa cầm chén trà, thở dài:
“Tôi có chuyện muốn hỏi ông. Nhưng không biết nói ra có làm ông buồn không.”
Tôi bật cười:
“Chúng ta hàng xóm mấy chục năm rồi, có gì cứ nói thẳng.”
Bác nhìn tôi một lúc rồi mới lên tiếng:
“Ông còn nhớ ngày trước tôi thường khuyên ông lấy vợ mới không?”
Tôi gật đầu.
“Nhớ chứ.”
Bác cúi đầu, giọng chậm lại:
“Thật ra hôm nay tôi sang đây không phải để nói chuyện cũ. Tôi muốn hỏi ông một điều… Làm thế nào mà ông có thể một mình nuôi ba đứa con gái trưởng thành, lại khiến chúng thương yêu nhau và hiếu thảo như vậy?”
Tôi hơi bất ngờ.
Bác Hòa tiếp tục:
“Tôi cũng có hai đứa con trai. Hồi chúng còn nhỏ, tôi cứ nghĩ chỉ cần cho chúng ăn học đầy đủ, sau này có công việc tốt là được. Nhưng bây giờ cả hai đều có gia đình riêng, sống cách xa nhau. Mỗi lần tôi đau ốm, gọi điện cho chúng, đứa nào cũng bảo bận. Có khi cả tháng chẳng có ai về thăm.”
Bác ngừng lại, đôi mắt đỏ hoe.
“Vợ tôi mất năm ngoái. Từ ngày bà ấy đi, căn nhà trống trải lắm. Tôi mới hiểu cảm giác ông từng trải qua hơn hai mươi năm trước.”
Tôi im lặng, không biết nên an ủi bác thế nào.
Một lúc sau, bác lại hỏi:
“Ông có bao giờ tiếc vì ngày ấy không lấy thêm vợ không? Nếu có người bên cạnh, chắc ông đã đỡ vất vả hơn nhiều.”
Tôi nhìn ra khoảng sân, nơi mấy chậu hoa cũ đang đung đưa trong gió.
Tôi suy nghĩ một lúc rồi chậm rãi trả lời:
“Chứ sao không. Có những đêm tôi cũng thấy cô đơn. Những lúc ốm đau, nằm một mình, tôi cũng từng ước có người ngồi bên cạnh, hỏi han một câu. Tôi đâu phải người không có cảm xúc.”
Bác Hòa nhìn tôi chăm chú.
Tôi nói tiếp:
“Nhưng ngày ấy, ba đứa con còn quá nhỏ. Chúng vừa mất mẹ, nếu tôi lại đưa một người phụ nữ khác về, tôi không biết các con sẽ nghĩ thế nào. Tôi sợ chúng cảm thấy mình không còn là ưu tiên của bố nữa. Thế nên tôi chọn ở lại chăm sóc chúng.”
Tôi nhấp một ngụm trà rồi nói thêm:
“Đến khi các con trưởng thành, tôi cũng không còn nghĩ đến chuyện lập gia đình nữa. Không phải vì tôi cho rằng người đàn ông góa vợ thì không được quyền tìm hạnh phúc. Mà vì tôi đã quen với cuộc sống này, và tôi thấy bình yên.”
Bác Hòa gật gù, nhưng rồi bất chợt hỏi:
“Vậy ông có nghĩ ba đứa con gái sẽ chăm sóc ông đến cuối đời không?”
Tôi lắc đầu.
“Tôi không mong các con phải hy sinh cuộc sống riêng để chăm sóc mình. Chúng có gia đình, có công việc, có những trách nhiệm riêng. Tôi chỉ mong chúng sống hạnh phúc, thỉnh thoảng nhớ đến bố, thế là đủ.”
Đúng lúc ấy, ngoài cổng vang lên tiếng còi xe.
Một chiếc ô tô vừa dừng lại.
Ngọc Hà bước xuống trước, tay xách một túi hoa quả. Phía sau, Minh Anh cũng mở cửa xe, còn Thùy Dương đang cầm một hộp thức ăn.
Vừa nhìn thấy tôi, cả ba đồng thanh:
“Bố ơi, chúng con về rồi!”
Ngọc Hà chạy đến ôm vai tôi, Minh Anh tranh thủ hỏi:
“Bố uống thuốc chưa? Tuần trước bác sĩ dặn phải uống đúng giờ đấy nhé!”
Thùy Dương thì đặt đồ lên bàn:
“Hôm nay con mua cá bố thích. Tối nay con nấu canh chua nhé!”
Tôi quay sang nhìn bác Hòa.
Bác không nói gì, chỉ lặng lẽ nhìn cảnh ba chị em quây quần bên tôi. Một lúc sau, bác đứng dậy, giọng nghèn nghẹn:
“Ông đúng là có phúc.”
Tôi mỉm cười:
“Tôi chỉ may mắn vì có ba đứa con hiểu chuyện.”
Bác Hòa ra về, còn tôi ngồi giữa những tiếng cười của các con.
Nhìn ba đứa con gái đã trưởng thành, tôi bỗng nhớ đến người vợ đã khuất. Nếu bà ấy còn sống, chắc hẳn sẽ vui lắm.
Tôi khẽ ngước nhìn lên bàn thờ, nơi bức ảnh vợ vẫn được đặt ngay ngắn.
Trong lòng tôi thầm nói:
“Bà xem, các con lớn cả rồi. Đứa nào cũng sống tốt, cũng biết thương yêu nhau. Tôi đã cố gắng giữ lời hứa năm ấy.”
Đêm hôm đó, sau khi các con trở về phòng nghỉ, tôi ngồi một mình trước hiên nhà.
Điện thoại bất chợt sáng lên. Tin nhắn từ nhóm gia đình hiện ra, ba đứa con đang bàn nhau cuối tuần tới sẽ đưa tôi đi khám sức khỏe, sau đó cả nhà cùng về thăm mộ mẹ.
Tôi đọc đi đọc lại, khóe miệng không giấu được nụ cười.
Tôi chợt nhận ra, suốt hai mươi mốt năm qua, mình chưa từng thực sự sống một mình.
Dù người vợ yêu thương đã rời xa, dù những năm tháng đầu đời đầy thiếu thốn và nước mắt, nhưng tình cảm của các con đã lấp đầy khoảng trống trong căn nhà này.
Ngày trước, người ta thường hỏi tôi:
“Nuôi ba đứa con gái thì sau này dựa vào ai?”
Còn bây giờ, tôi đã có câu trả lời.
Tôi không nuôi con để sau này chúng phải nuôi lại mình. Tôi nuôi con để chúng trở thành những người tử tế, biết yêu thương và có thể tự đứng vững trên đôi chân của mình.
Nếu sau này các con có gia đình riêng, sống ở một nơi thật xa, tôi vẫn sẽ vui khi biết chúng bình an.
Bởi tình thân không được đo bằng việc một người ở cạnh ta bao lâu, mà bằng việc dù đi đến đâu, trong lòng họ vẫn có một chỗ dành cho gia đình.
Tôi đã dành hơn hai mươi năm thanh xuân để nuôi ba cô con gái trưởng thành. Tôi từng bỏ qua những lời mai mối, từng chấp nhận những đêm cô đơn, từng làm việc đến kiệt sức chỉ để các con có một tương lai tốt đẹp hơn.
Có người cho rằng tôi đã đánh đổi hạnh phúc riêng của mình.
Nhưng với tôi, đó không phải sự hy sinh đáng tiếc.
Đó là lựa chọn mà tôi tự nguyện thực hiện bằng tất cả tình yêu thương.
Bây giờ, ở tuổi 63, tôi chẳng mong nhà cao cửa rộng, cũng không cần ai ngưỡng mộ. Chỉ cần mỗi sáng thức dậy còn đủ sức pha một ấm trà, chiều đến nghe điện thoại của các con, thỉnh thoảng cuối tuần được ngồi ăn một bữa cơm đông đủ, vậy là cuộc đời đã quá ưu ái tôi rồi.
Và nếu được quay lại ngày hôm ấy, khi đứng trước di ảnh người vợ quá cố, tôi vẫn sẽ nói với bà ấy đúng một câu:
“Em cứ yên tâm. Anh sẽ không để các con phải chịu thiệt thòi. Dù chỉ còn một mình, anh cũng sẽ nuôi chúng nên người.”
Bởi có những người phụ nữ đã rời xa cuộc đời, nhưng tình yêu của họ vẫn còn ở lại trong từng đứa con.
Và có những người đàn ông dành cả phần đời còn lại để giữ trọn lời hứa với người mình thương.